Koeien geven gas

West-Java, Bandung

Dag 7, voorbij halfweg. We verlaten West-Timor. We zullen het missen; de onberijdbare wegen, de hemelse openluchtdouche, het slapen in de lopo, het charisma van Tante Aletta, de overtuigingskracht van Mai, de spirituele verhalen van oom Frans...

We rakelen nieuwe verhalen op in Bandung, de derde stad van het land, op 4 uur rijden van Jakarta. Vanwege de vele outletwinkels, wordt het ook wel het Parijs van Java genoemd. In het weekend wordt het overspoeld door 'vluchtelingen' uit de hoofdstad. Door de hoogte is het er doorgaans iets frisser en een aantal oude vulkanen omringen de stad.

We gaan de volgende 3 dagen op stap met Nikka van IESR (Institute for Essential Services Reform). Hij is er de nieuwe energie- en klimaatmedewerker. In een vorig leven werkte hij voor de Nederlandse ngo Hivos en het toeval wil dat we vandaag met 2 ex-collega's, Wiwik en Uci, het Hivos biogas-project bezoeken ten noorden van Bandung.

Met de mest van twee koeien of vier varkens kan een Indonesisch gezin al een biogasinstallatie draaiende houden. De biogas is geschikt voor verlichting of om op te koken. Het zorgt voor minder houtkap en is vooral goed voor het leefmilieu. In West-Java heeft Hivos al 350 installaties geplaatst, over heel Indonesië meer dan 7000.



Wiwik en Uci brengen ons naar het huis van Ratna, die heel enthousiast vertelt over haar ervaring met het biogas-project. "Ruim een jaar geleden zag ik de installatie bij mijn zus. Na wat aandringen kon ik mijn man overtuigen om 4 miljoen Rp te investeren in schone energie. Via de melkcoöperatieve kwam alles vrij snel tot stand. Met dagelijks 50kg koeienvlaaien zijn we dagelijks verzekerd van 7 uur kookplezier. In het begin keken de buren ons vreemd aan, maar nu komen ze hier 'gratis' koken. Een mooiere erkenning voor onze juiste beslissing bestaat er niet."

"Akkoord, de eerste 3 jaar kost het ons meer dan gas uit de fles, maar daarna is het 'gratis' en het levert ons bovendien ook goede organische meststof op. De opbrengst van onze groententeelt is flink gestegen, we oogsten meer en de groenten zien er lekkerder uit."

De aanpak van Hivos is vooral succesvol door de goede begeleiding van de boeren. Wiwik: "Er lopen diverse projecten in de provincie. Ook de overheid startte een nieuw gratis programma. Maar de boeren die echt overtuigd zijn kiezen voor onze aanpak. Wij begeleiden hen beter, we garanderen minstens 3 opvolgingsbezoeken en weten dat onze technici steeds klaar staan om hen te helpen, terwijl het programma van de overheid geen enkele ondersteuning voorziet."