Paul Wolfowitz

Paul Wolfowitz (° New York, 1943)

Op 1 juni 2005 volgde Paul Wolfowitz officieel James Wolfensohn op als voorzitter van de Wereldbank. De benoeming van de nummer twee van het Pentagon stuitte naar alle verwachtingen op protest. Het lag voor de hand dat NGO’s en sommige VN-functionarissen (o.w. Jeffrey Sachs) in de “architect van de Tweede Golfoorlog” en één van de grootste pleitbezorgers van een sterk Amerikaans militair machtsapparaat, niet meteen de ideale leider zagen van één van de grootste instellingen voor ontwikkelingssamenwerking. Maar ook de Europese Unie liet enig gemor horen. Wat overigens niet wegnam dat de aanstelling na een blitzbezoek van Wolfowitz aan Brussel vlotjes werd bevestigd.
 
Paul Dundes Wolfowitz studeerde chemie, wiskunde en  politieke wetenschappen aan Cornell en de universiteit van Chicago. Hij begon zijn professionele carrière als docent aan Yale en de John Hopkins Universiteit, waar hij later decaan werd. Al tijdens zijn studies intereseerde hij zich voor militaire aangelegenheden. Begin de jaren ’70 maakte Wolfowitz deel uit van de Arms Control and Dismarmanent Agency, dat o.m. de SALT-akkoorden voorbereidde.

Wolfowitz’ loopbaan kwam volop tot bloei onder Ronald Reagan, waar hij o.m. van 1986 tot 1989 de post van ambassadeur in Indonesië bekleedde. In 1992 was hij als ondervoorzitter voor defensiebeleid onder Bush Sr. verantwoordelijk voor de “Defence Policy Guidance”, een memorandum dat hij scheef samen met  I. Lewis Libby, een leerling van hem aan Yale. In het ontwerp werd de non-proliferatiepolitiek van tijdens de Koude Oorlog botweg opzij geschoven ten voordele van een pro-actieve contraproliferatie; militaire (Amerikaanse) superioriteit en preventieve militaire aanval waren de kernthema’s van het document dat,  wegens iets te schaamteloos, in de defensie-archieven verdween. Vijf jaar later doken dezelfde doelstellingen echter opnieuw op in de beginselverklaring van het “Project for the New American Century” (PNAC), een neoconservatieve denktank annex politieke lobbygroep. Onder de 25 ondertekenaars: Wolfowitz, Libby, Rumsfeld, Cheney, Jeb Bush, maar bvb. ook de auteur Francis Fukuyama. De verklaring hekelde het “stuurloze” beleid van Clinton – die o.m. stevig snoeide in de defensie-uitgaven – dat het Amerikaans wereldleiderschap in gevaar bracht. De sterk Reaganistisch getinte doctrine voor buitenlands beleid die de PNAC voorstond, zette veiligheid, welvaart en waarden van de Amerikaanse staat voorop en berustte op drie pijlers: democratie, vrije markt en militaire suprematie. Het strategisch plan dat de PNAC in 2000 rond deze principes voor een nieuwe wereldorde uitschreef, leek zelfs in neoconservatieve regeringskringen, zeker militair gezien, ietwat voortvarend. Tot  9-11 Amerika voor het eerst sinds de Koude Oorlog een “duidelijke” vijand bood. Het moslimterrorisme werd het spreekwoordelijke doekje voor het bloeden voor een radicale ruk naar rechts, het PNAC-plan de gedroomde blauwdruk voor het huidige unilaterale buitenlandse beleid van de VS, en Wolfowitz van een wat obscure teamspeler één van de grote architecten van de havikendoctrine.

De nieuwe voorzitter van de Wereldbank wil zijn organisatie eerst en vooral goed voorbereiden op de Millennium Summit +5 (de grote herzieningsconferentie rond de Millenniumdoelen) in september e.k.. Voorts wil Wolfowitz naar eigen zeggen naast de mensen van de Wereldbank zelf, ook de civiele maatschappij als preferentieel gesprekspartner. Het wordt uitkijken naar hoe die twee te lijmen vallen.

Meer info

• http://rightweb.irc-online.org/ind/wolfowitz/wolfowitz.php
• http://news.bbc.co.uk/2/hi/americas/1564448.stm
• http://www.defenselink.mil/bios/depsecdef_bio.html
• http://www.newamericancentury.org
• http://www.indymedia.nl/nl/2002/09/6500.shtml
• http://www.brusselstribunal.org/pdf/platform_text_nl.pdf