Migratie is een wapen tegen ongelijkheid

"Bye bye 11.11.11 - geen medewerking meer dit jaar voor jullie".

"Blij. En ontroerd. Omdat vluchtelingen medemensen zijn en er gelukkig genoeg mensen zijn die dat beseffen."

Het ging er de laatste weken soms hevig aan toe in onze postbus en op onze socialemedia-accounts. 'Migratie en vluchtelingen', het was een gedurfd en gevoelig thema. Maar nodig was het. Dat is na twee maanden campagne voeren, meer dan duidelijk.

Solidariteit en mensenrechten stonden in onze acties en in onze inhoudelijke dossiers centraal. Uit de signalen die we opvangen leren we dat die boodschap niet alleen enorm geapprecieerd wordt. Ze is ook broodnodig.

Waar we te weinig debat over zagen zijn de kansen en meer bepaald de economische meerwaarde die migratie met zich meebrengt. Nochtans is die er wel degelijk

Waar we te weinig debat over zagen zijn de kansen en meer bepaald de economische meerwaarde die migratie met zich meebrengt. Nochtans is die er wel degelijk en blijft ze zwaar onderbelicht. 42 procent van de Vlamingen denkt dat migranten naar België komen om profijt te halen uit de sociale zekerheid. Ook vele beleidsmakers lijken doordrongen van het idee dat migratie een bedreiging is voor de Belgische economie. Daarom moeten de grenzen hoger en eenmaal in België de toegang tot sociale rechten voor nieuwkomers moeilijker. Het wetsvoorstel om de kinderbijslag voor vluchtelingen in te perken en de recente verscherping van de handicapuitkeringen voor nieuwkomers om 'de sociale zekerheid te redden' waren er een 'mooie' voorbeelden van.

Internationaal is er nochtans een consensus dat migratie vooral een positief verhaal is. De OESO, het IMF en de Wereldbank wijzen allemaal op de positieve economische gevolgen. Volgens The Economist is het feit dat migratie een enorme bijdrage levert 'quasi-universeel' aanvaard onder economen. Mensen die migreren, slagen erin hun inkomen aanzienlijk te verhogen. Om die eenvoudige reden is migratie volgens de gerenommeerde ongelijkheidsexpert Branko Milanovic ook een van de belangrijkste instrumenten in de strijd tegen ongelijkheid. Vanuit een economisch oogpunt dat abstractie maakt van landsgrenzen maakte het namelijk niet uit waar de ongelijkheid precies wordt teruggedrongen.

Economen als Thomas Piketty onderlijnen dat Europa grootschalige migratie nodig heeft. Volgens het IMF brengen ook de vluchtelingen op korte termijn een gematigde economische groei met zich mee naar Europa. Op lange termijn is – zeker in de belangrijkste ontvangstlanden – een aanzienlijke groei waarschijnlijk.

En in België?

In België is de economische impact van immigratie minder eenduidig positief. De tewerkstellingsgraad van mensen met een migratieachtergrond van buiten de EU ligt een pak lager dan in de meeste EU-landen. Volgens de OESO krijgen migranten in België te weinig kansen op de arbeidsmarkt. Op die manier laten we nog veel talent liggen. De kosten daarvan zijn hoog. Dertig procent van de leefloners zijn mensen met een andere nationaliteit. Het overheidsbudget zou met 0,9 procent groeien wanneer migranten in België dezelfde werkzaamheidsgraad zouden kennen als de autochtone bevolking.

De recepten voor het probleem zijn gekend. We moeten meer inzetten op taallessen, integratie, begeleiding naar de arbeidsmarkt maar ook de discriminatie op die arbeidsmarkt aanpakken. Toch is de impact van migratie op de Belgische economie beperkt en volgens de meeste studies (licht) positief. De meest recente omvattende OESO studie (2013) wijst op een positieve fiscale impact van 0,76 procent of 289 euro per persoon. Het aandeel van de vluchtelingen in de kinderbijslag bedraagt in Vlaanderen 0,23 procent. Niet echt een bedreiging dus voor onze sociale zekerheid.

Volgens de Nationale Bank van België zullen de sinds 2015 toegekomen vluchtelingen in 2020 al meer opbrengen dan dat ze gekost hebben. Het gekende riedeltje dat we armoede importeren houdt weinig steek als we afgaan op de cijfers.

Hoog tijd om minder verkrampt met migratie om te gaan. Laat ons niet langer alle energie stoppen in vruchteloze pogingen om de stroom in te dijken maar ook ruimte maken om te kijken naar de kansen die migratie biedt

Braingain

Recent onderzoek in 68 landen (waaronder België)aan de universiteit van Groningen toont aan dat ook de herkomstlanden winnen bij emigratie. In tegenstelling tot de breed aangenomen braindrainthese (die in de ontwikkelingssector al langer wankelde) zijn de effecten in het thuisland op langere termijn positief onder meer in de vorm van geld- en kennistransfers van de migranten. Het onderzoek toont aan dat de vertrekkers bovendien anderen stimuleren om te studeren.

Hoog tijd dus om minder verkrampt met migratie om te gaan. Laat ons niet langer alle energie stoppen in vruchteloze pogingen om de stroom in te dijken maar ook ruimte maken om te kijken naar de kansen die migratie biedt.

Werkgevers (van UNIZO, het VBO tot Agoria en de Boerenbond) zijn vandaag eensgezind voor meer arbeidsmigratie. Nooit eerder waren er meer openstaande vacatures die maar niet ingevuld raken. In Afrikaanse landen staan ondertussen duizenden jongeren in de wachtrij voor een job. In India vinden ingenieurs geen werk in hun sector. Als we deze mensen een kans geven om hier bij ons ervaring op te doen, bij te dragen aan onze economie en iets terug te sturen naar het thuisland wordt iedereen er beter van.

Laat dit het startschot zijn om ook hierover het debat te openen.

Bogdan Vanden Berghe

11.11.11 DOOR:

Deel dit artikel

       


Gerelateerde artikels