Noodweer in Peru: dit heet dan klimaatverandering

Door aanhoudende regen in het Andesgebergte zwellen de rivieren die naar de kust stromen aan tot heuse modderlawines, die alles wat ze op hun weg tegenkomen meesleuren.

Peru wordt sinds een week geteisterd door noodweer: modderlawines sleuren alles mee wat ze op hun weg tegenkomen, verschillende steden aan de kust zijn overstroomd. Het abnormale klimaat wordt gedeeltelijk verklaard door een lokale 'niño'. Het besef groeit dat dergelijke klimatologische fenomenen zich frequenter en extremer manifesteren door de klimaatverandering.

Wie herinnert zich nog de affiche van de klimaatcampagne van 2011? Een Peruaanse man staat tot aan zijn lenden in het water, en presenteert de rekening van de klimaatverandering. Zes jaar geleden leek het een nog ietwat futuristisch beeld, vandaag is het de harde werkelijkheid. De afgelopen weken zag ik honderden beelden van mensen die dieper in het water zaten, beelden die veel dramatischer waren. In tegenstelling tot de relatieve rust op de affichefoto, gaat het nu om wanhopige mensen die vechten voor hun leven of hun familie.

El niño

Voor eind 2015 en begin 2016 werd op wereldvlak een 'niño' voorspeld, een klimatologisch fenomeen dat zich ongeveer om de 7 jaar voordoet en vooral in Azië en Latijns-Amerika zorgt voor extreem weer – meer droogte op bepaalde plaatsen, hevige regens elders. In Peru werden een beperkt aantal voorzorgsmaatregelen getroffen, maar uiteindelijk bleek el 'niño' niet zo'n vaart te lopen. Vreemd genoeg kreeg Peru tijdens de eerste maanden van dit jaar wel af te rekenen met extreem weer.

Extreem weer

Door de aanhoudende regen in het Andesgebergte, zwellen de rivieren die naar de kust stromen. Zij vormen zich om tot heuse modderlawines die alles wat ze op hun weg tegenkomen, meesleuren. Huizen die te dicht tegen de rivier staan storten in, mensen die de 'huaycos' niet zagen aankomen verloren het leven, vee kan niet op tegen de stroming. Verschillende steden aan de kust worden geteisterd door storm en stortregens, die maken dat de straten dagenlang onder water staan. Wegen spoelen weg, bruggen zakken in. Elektriciteit valt uit, communicatie met een aantal steden en dorpen is onmogelijk. Hele oogsten zijn vernield.

En het noodweer houdt aan. Ondertussen wordt ook gevreesd dat de Amazonerivier uit haar oevers zal treden, waardoor ook grote stukken van het Amazonegebied te maken krijgen met enorme overstromingen.

De affiche van de 11.11.11-campagne in 2011

Drinkwater

De neveneffecten maken dat zo goed als elke Peruaan geconfronteerd wordt met deze furie van de natuur. In Lima bijvoorbeeld, werd de kraan van de drinkwatervoorziening toegedraaid, omdat de waterzuiveringsinstallatie de grote hoeveelheden stenen, hout en afval niet aankon. Het gros van de 10 miljoen inwoners kreeg geen druppel meer uit de kraan. Er ontstonden stormlopen op de supermarkten, waar al gauw geen water meer te vinden was. Een aantal gemeenten organiseerden waterverdeling met watertanks, maar dat leek al snel onvoldoende.

Zika

De gevolgen zijn nauwelijks te overzien. De prijzen van alle producten gingen de lucht in, omdat de toevoer onderbroken is. Het opgehoopte water in combinatie met de abnormaal warme temperaturen, verhoogt het risico op Zika, Dengue en soortgelijke aandoeningen. Hele gebieden zijn nog steeds afgesloten. Er zijn solidariteitsacties aan de gang om in deze noodsituatie water en etensmiddelen te bezorgen aan de getroffen families. Uiteraard zullen veel middelen nodig zijn voor de reconstructie van alles wat verloren is gegaan.

Klimaatsverandering

De specialisten geven aan dat het over een lokale niño gaat. Hij zorgt deze keer niet voor moeilijkheden wereldwijd, maar beperkt zich tot klimatologische rariteiten aan de kust en omstreken van Peru. Het wordt ondertussen wel duidelijk dat de grotere frequentie en de intensiteit van dit soort extreme fenomenen verband houden met de klimaatverandering. De afgelopen maanden bevestigden verschillende internationale instanties dat de opgemeten temperaturen in 2016 extreem waren - warmer dan 2015, waarin al records gebroken werden. Ze trekken aan de alarmbel over het feit dat de mensheid dichter bij 'the point of no return' komt, ondanks het negationisme van Trump e.a.

Het noodweer in Peru veegt alle mogelijke twijfels van de kaart. De klimaatverandering manifesteert zich nú, en we moeten dringend actie ondernemen.

Partners

Onze partnerorganisaties zijn onmiddellijk gestart met humanitaire acties om hulp te bieden aan de families en gemeenschappen in nood. Tegelijkertijd trachten ze iedereen - publieke opinie en beleidsmakers - duidelijk te maken dat de noodsituatie wel degelijk verband houdt met de klimaatverandering. Dat maakt dat de klemtoon bij de heropbouw anders moet liggen. Oppervlakkige oplossingen moeten plaats ruimen voor meer structurele maatregelen op langere termijn. Daarom dringen de organisaties aan op territoriale planning, met absolute voorrang voor de reële behoeften van de lokale bevolking. De nadruk ligt daarbij op watervoorziening, voedselproductie en degelijke huisvesting.

Freya Rondelez
Coördinator Zuidkantoor Latijns-Amerika

11.11.11 DOOR:

Deel dit artikel

       


Gerelateerde artikels