Je klikpad:  Babu in IndiakofferDe ondernemer is een ...Cuba: iedereen op de ...Themapagina Handel ...Werkgroep voor Recht ...

Werkgroep voor Rechtvaardige en Verantwoorde Landbouw vzw

Wervel vzw

Meer informatie	Financieel steunen	Meedoen en/of -werken
Elektronische nieuwsbrief Magazine of tijdschrift Cijfers in het jaarboek Personeelsoverzicht Type organisatie: NGO Juridisch statuut: VZW Dit is een samenwerkingsverband waar 11.11.11 lid van is	523-0803037-49 Online fondsenwerving Geeft attesten voor giften	Doe mee als vrijwilliger Aanbod voor jongeren

Visie

Vanuit de universele waarden van basisdemocratie, rechtvaardigheid en verantwoordelijkheid streeft Wervel naar een landbouw die economische, ecologische, sociale en culturele meerwaarden creëert op lokaal vlak en in solidariteit met de rest van de wereld.

Via netwerking, campagnes en publicaties beweegt Wervel consumenten, boeren en organisaties tot samenwerking om deze landbouw vorm te geven.

Historiek

Wervel: historiek 20 jaar

November 1989 vond in de abdij van Averbode een  bezinningsweekend plaats voor boeren, boerinnen en geïnteresseerden in de landbouw (consumenten, milieu- en derde wereldbeweging). Naar aanleiding van de gezamenlijke lezing van het boek "In boeren handen" van de Nederlandse priester-politicus Herman Verbeek, werd de feitelijke vereniging "Werkgroep voor een Rechtvaardige en Verantwoorde landbouw" opgericht in januari 1990.



1990

• De grote varkenspest breekt uit. Er volgen twee maanden persdebat in De Standaard met ‘Vrije Tribunes’ en lezersbrieven. Het is de start van een lange reeks tribunalen en wervelkranten.  In september organiseert Wervel in Averbode zijn eerste grote ontmoetingsdag, waarop de eerste visietekst en het Varkens-Tribunaal verschijnen.

1991

• Eind 1990 staat het land in rep en roer rond de mogelijke ondertekening van de Uruguay-ronde in Brussel. Wervel ondersteunt en verdiept de bezorgdheid van de NGO’s i.v.m. de GATT-onderhandelingen. In dit kader wordt het GATT-tribunaal uitgegeven. Het GATT-debat vloeit over in een EG-debat dat op zijn beurt resulteert in een nieuwe wervelkrant die de inzet is van een groot EG-tribunaal. Het wordt 7 december 1991 in Brussel gehouden. In het panel zitten vertegenwoordigers van het Ministerie van Landbouw, Boerenbond, ABS, VAC, universiteiten, milieu- en derde wereldbeweging.

 

1992

• N.a.v. het GATT-voorakkoord (Blair-House) tussen de toenmalige EG en de VS start Wervel een petitieactie en krijgt 51 verenigingen en vakorganisaties achter zich met hun ondertekening van de petitietekst "Ja, ik teken voor een landbouw met toekomst”.

1993

• In hun campagne ‘Voedselveiligheid’ wordt de derde wereldbeweging door de Boerenbond zwaar aangevallen. Op vraag van de NGO’s werkt Wervel een antwoord uit in een debatkrant op wereldvoedseldag, die aanleiding geeft tot een debat met NGO’s en de Boerenbond in Brussel.

1994

• Wervel richt mee de Landbouwwerkgroep van VODO (Vlaams Overleg Duurzame Ontwikkeling) op.
• Wervel belegt met actiepartners in het Internationaal Perscentrum te Brussel een persconferentie naar aanleiding van de ondertekening van de Uruguay-ronde op 15 april in Marrakesh (Marokko).
• Het EG-verbod op het omstreden rBST-hormoon in de melkveehouderij dreigt opgeheven te worden. Met vier partners uit de petitiecampagne voert Wervel een bliksemsnelle actie richting publieke opinie, Europese Commissie en Europese Ministerraad. Met tientallen organisaties uit heel Europa wordt de druk op de Ministerraad opgevoerd. Met resultaat.
• Op de vooravond van de gemeenteraadsverkiezingen richt Wervel zich met de campagne "Landbouw met toekomst, ook een zaak van de gemeente" tot alle Vlaamse gemeenten.

1995

• Uitgerekend een jaar na de moord op veearts Karel Van Noppen dreigt Amerikaans Hormonenvlees de Europese Unie binnen te komen. Wervel richt daarom met diverse organisaties een Hormonenoverleg op.
• Tijdens een interne vormingsdag van Wervel groeide het idee om met andere organisaties concreet de band te herstellen tussen ‘producent en consument’. Vanaf september 1996 starten de eerste Voedselteams, een gezamenlijk initiatief van Elcker-Ik-Leuven, Wervel en Coopibo.
• Op 1 maart 1995 verwierp het Europees Parlement onverwachts het voorstel van de Europese Commissie i.v.m. het ‘patentrecht op levende organismen’. Wervel lobbyde hiertoe heel sterk en stimuleerde grote ontwikkelingsorganisaties om hetzelfde te doen.

1996

• Na jarenlange gecoördineerde actie worden – onder grote mediabelangstelling - de petities ‘Ja, ik teken voor een landbouw met toekomst’ aan Minister Pinxten, Federaal Minister voor Landbouw, overhandigd.

• Voorjaar 1996 liggen nog maar weinig mensen wakker van de gentechnologische revolutie. Terwijl in Amerika de eerste genetisch gemodificeerde soja wordt ingezaaid, mag de Europese Ministerraad adviezen aan de EU-Commissie geven i.v.m. de genetisch gemanipuleerde soja van Monsanto. Wervel schrijft een ‘Open Brief’ aan Minister Pinxten. Het wordt het begin van een lange actie die resulteert in opinies in de pers, eigen kranten en een seminarie. Op een debat van voor – en tegenstanders aan de VUB zet Wervel zijn argumenten met een publicatie op een rij.
• 20 december 1996 organiseert Wervel een studiedag rond gentechnologie. Het wordt een onverwachte toeloop van 150 deelnemers in een zaal voor 70 mensen.

• 11 mei 1996 wordt Wervel vzw opgericht. 11 juli verschijnen de oprichtingsstatuten in het Belgisch staatsblad.

1997

• Het debat over het Ruimtelijk Structuurplan Vlaanderen wordt door de werkgroep op de voet gevolgd. Opinies in dagbladen resulteren in een visiekrant, die aan alle Vlaamse parlementsleden wordt overhandigd.

• Het project “duurzame landbouw Hasselt” gaat van start, in samenwerking met het stadsbestuur.

1998

• Het colloquium: ‘Naar een duurzame landbouw’ is een schot in de roos met 230 deelnemers uit de meest diverse sectoren.
• In het kader van de internationale campagne ‘geen patent op leven’ coördineert Wervel met Oxfam-Solidariteit het Vlaamse luik van de campagne. Meer dan 100 organisaties ondertekenen de platformtekst.

1999

• Rond Wereldvoedseldag vindt het internationaal symposium “Zaad en Cultuur. Kiemkracht voor een duurzame landbouw?” plaats. Naar aanleiding van ons project in Hasselt organiseert Wervel een tweede colloquium: “Landbouw, ook een zaak voor steden en gemeenten”.
• Wervel voert actie tegen de nieuwe proefvelden gemanipuleerd koolzaad in Aalter en organiseert met VODO vlak voor de Top in Seattle een inhoudelijke studiedag rond WTO.
• De vormingsreeksen ‘Boerenkost’ en ‘Gentechnologie’ gaan in heel Vlaanderen van start.

2000

• Tienjarig bestaan en begin van twee jaar bezinning over de werking. N.a.v. het jubileumfeest start de website www.wervel.be .
• Er wordt veel inhoudelijk studiewerk verricht rond productiebeheersing, gentechnologie en de sociaal-economische grondproblematiek.
• Wervel coördineert ook de internationale actieweek rond gentechnologie in Vlaanderen (1-10 april).

2001

• Verschijnen van de grondkrant die de verschillende aspecten van de grondproblematiek in Vlaanderen/België en het Zuiden bundelt.
• De Vlaamse Minister van Landbouw belooft de FAO-lijst te verbeteren als gevolg van een Wervelactie rond zeldzame huisdierrassen in Vlaanderen. Het Brabantse ‘wit-blauw’ wordt als zeldzaam ras erkend.
• De werkgroep ‘Natuur en landbouw Dijlevallei’ wordt opgericht, als gevolg van de spanning in dit gebied tussen landbouw en natuur.

2002

• De eerste stappen naar implementatie van IKZ (Integrale Kwaliteitszorg):
  • huishoudelijk reglement
  • personeelsbeleid
  • nieuwe lay-out van de krant en (deels) in kleurendruk
• Wervel organiseert een studienamiddag over productiebeheersing.
• Het debat loopt uit op een  brochure over het thema. Het is een instrument voor lobbywerk richting overheid.
• Vier boeren (uit India, Guatemala, Senegal, Brazilië) worden uitgenodigd om door Vlaanderen te trekken en zo de Noord-Zuid dimensie tijdens de campagneweek van de biologische landbouw in te brengen. Zij nemen ook deel aan het Wervelcolloquium “Graan en Brood Wereldwijd”. Naar aanleiding van Wereldvoedseldag verschijnt de brochure: Voedsel onder WTO-vlag.

2003

• Het colloquium “Lokaal Verweven Landbouw, uitdaging voor samenleving en beleid” wordt georganiseerd met  Vredeseilanden & Oxfam-Solidariteit, Stedula en Fian.
• In Antwerpen en omliggende gemeenten vinden de eerste van een hele reeks biomarkten plaats, op initiatief van  basisgroep Antwerpen.
• De campagne “Soja: weet wat je eet” gaat van start met een laagdrempelige kleurenfolder en een uitgebreid dossier “Soja voor mens en dier”. Er ontstaat een intense samenwerking met Fetraf-sul/CUT van Brazilië. Een Wervelaar gaat vanaf dit jaar deeltijds in Brazilië werken, ingeschakeld in vormingsprocessen met boerenleiders i.v.m. WTO.
• Op www.wervel.be start de ‘elektronische voedselkrant’. Deze krant wordt ook in het Nederlands (en gaandeweg in het Engels) tot begin 2008 naar een aangroeiend adressenbestand gestuurd.
• Voor de eerste keer wordt een formeel beleidsplan opgemaakt met de beweging en geratificeerd door de Algemene Vergadering.

• Nieuwe fondsen worden aangetrokken (EU en ALT).

2004

• Verdere implementatie van IKZ:
• ontwikkeling van huisstijl
• vaste verschijningsdata van de krant
• nieuw voorstellingsfoldertje
• bijschaving beleidsplan
• experimenten met nieuwe audiovisuele middelen
• De biomarkten groeien uit tot een maandelijks gebeuren en de marktdeelnemers richten de feitelijke vereniging ‘Bioboulevard’ op.
• Op wereldvoedseldag wordt er actie gevoerd in Gent rond de grondproblematiek in Noord en Zuid.
• Op www.wervel.be start de Engelse versie van de ‘elektronische voedselkrant’ (‘The Food Magazine’).
• De eerste inspanningen worden geleverd om het aspect cultuur op te nemen in het debat rond duurzaamheid.
• Een drie jaar lopend EU-project met partners uit Groot-Brittannië, Frankrijk en België start op. Een hoofdmoment in dit project wordt de aanmaak van de DVD ‘Koe nummer 80 heeft een probleem’ (2006, in vijf talen) van Dirk Barrez. Met beelden, opgenomen in Brazilië, Frankrijk, Senegal en Hong Kong.

2005

• Een druk jaar, beheerst door reizen, seminaries, voorbereiding WTO-ministerconferentie in Hong Kong en viering 15 jaar Wervel.
  • in het kader van het project ‘Vlaamse en Braziliaanse boeren willen een vinger in de pap’ reizen 12 Wervelaars (boeren en consumenten) op uitwisselingsreis naar Zuid-Brazilië. Uit het internationale seminarie verschijnt een gezamenlijke visietekst (in het Engels, Portugees en Nederlands) met analyse en concrete voorstellen voor de WTO-ministerconferentie in Hong Kong. Na dit project, start een nieuwe dynamiek met ‘Verder dan de soja’. Het wordt een samenwerkingsverband met diverse partners in Vlaanderen en Fetraf-Sul in Brazilië. Als eerste activiteit organiseren we een internationaal sojaseminarie bij Broederlijk Delen. Om de Europese sojacoalitie verder uit te bouwen.
  • De themagroep ‘Ziel van de landbouw’ organiseert de Wervelreis naar Groningen en Friesland.
  • Basisgroep Antwerpen lanceert het succesvolle model ‘Boerentoeren’, dat bussenvol consumenten in gesprek brengt met boeren/innen. Het uitwisselingsmodel wordt nadien in andere regio’s uitgewerkt.
  • 17 september vieren we ons 15-jarig bestaan op de Dobbelhoeve te Schilde.  Tijdens dit feest verschijnt het Wervelboek: ‘Kruisende schepen in de nacht. Soja over oceaan.’
  • Omdat het ruikerregime onder druk komt te staan, vragen het Vlaamse kabinet ontwikkelingssamenwerking en de Minister-President aan Wervel om een internationaal suikerseminarie te organiseren. Dat doen we in samenwerking met Oxfam-Solidariteit en Vredeseilanden in het Egmontpaleis.
  • Omwille van het dreigende co-existentiecreet wordt er in de Wervelkrant heel wat aandacht besteed aan Genetische manipulatie en biopiraterij.
• Om de interne communicatie binnen Wervel te bevorderen, wordt een maandelijkse nieuwsmail gestart, de ‘Kervel’.

2006

• Vanaf januari wordt Wervel structureel gesubsidieerd door het Ministerie van Cultuur. De hoofdcampagne voor de volgende jaren luidt ‘Denk globaal, eet lokaal’. Het is een breed doorwerkende campagne met brochures, maar ook met laagdrempelig materiaal, zoals eetborden, soepkommen en hennep T-shirts.
• De themagroep ‘Landbouwbeleid’ blijft ondertussen inhoudelijk verder werken. Zo verschijnt in de Wervelkant van maart de katern ‘Grond om van te eten’. Hij wordt later door Terre de Liens in het Frans vertaald en in Frankrijk verspreid.
• Samen met Greenpeace zet Wervel de veevoederindustrie onder druk met acties aan de supermarkten. Uiteindelijk resulteert dit in een overleg rond ‘meer verantwoorde diervoederstromen’. Ondertussen maakt Wervel samen met PIME (Provincie Antwerpen) en Ferm Local het leerplatform www.sojaconnectie.be aan. Samen met diverse partners maken we www.voedselvoetafdruk.be . In Brazilië verschijnt de Portugese versie van ‘Kruisende schepen in de nacht’: ‘Navios que se cruzam na calada da noite. Soja sobre o oceano.’
• De Wervelreis gaat dit jaar naar Noord-Frankrijk, op zoek naar agroforestrypioniers, hennepteelt en andere alternatieven. We promoten vanaf nu alternatieven voor soja in de veevoeders en menselijke voeding. Centraal staan: kemp, huttentut, koolzaad en lupinen. Op ons voorstel ondertekenen alle landbouworganisaties, Colruyt en Delhaize mee een oproep aan de Minister van Volksgezondheid om kemp in de voeding wettelijk te regelen.
• Een projectondersteuning rond agroforestry start. De Werkgroep Eigen zaadteelt ziet het levenslicht en onder de gezamenlijke NGO-campagne Landbouw 2015 zet Wervel mee zijn schouders. Wervel doet mee in de eerste Week van de Smaak.

2007

• Op uitnodiging van het kabinet van de Minister-President organiseert Wervel in het Vlaamse Parlement een studiedag over agroforestry. Op de boerderij De Ploeg in Herselt wordt samen met JNM een eerste agroforestry-aanplant gerealiseerd.
• Met een instaptheater op het Brusselse Fontainasplein wordt het nieuwe boek ‘Dageraad over de akkers. Soja anders’ gelanceerd.
• De documentaire ‘Koe 80 heeft een probleem’ wordt op Canvas uitgezonden, terwijl de eerste melkveehouders kemp aan hun koeien beginnen te vervoederen.
• Wervel mengt zich in het bio-energiedebat met een katern, een dossier en een studiedag in het Oost-Vlaamse Provinciehuis over energiegewassen.  Daar het melkquotum in de Europese Unie dreigt afgeschaft te worden, verschijnt een katern over de melkveehouderij en het belang van productiebeheersing. Tal van boeren komen omtrent ‘melk’ in de Wervelkrant aan het woord.
• De campagne ‘Denk Globaal, Eet lokaal’ verdiept zich met uitgaven en verbreedt zich in samenwerkingsverbanden met andere organisaties. De campagne spoort samen met de driejaren campagne ‘Landbouw 2015’, in het kader van de Millenniumdoelstellingen.
• Themagroep Landbouwbeleid werkt aan de ‘Focus op het platteland’.  Zoals met de meeste katernen wordt met deze uitgave aan politiek en ander lobbywerk gedaan.
• Wervel is betrokken bij de premières van ‘We feed the world’ en ‘The real Dirt on Farmer John’.
• Basisgroep Brussel houdt tijdens de autoloze zondag aan de Beurs een opgemerkte ludieke actie. De folder ‘Koning auto en keizer hesp’ ziet het levenslicht. Achteraf wordt deze folder, telkens met andere adressen voor alternatieven, uitgegeven per provincie.
• De coöperatieve MDD wordt opgericht om een eco-kantoorgebouw aan te kopen

 

2008

• Als uitloper van een gezamenlijke studiedag van Eva – Ethisch vegetarisch Alternatief en Wervel in de universiteit van Gent (17/11/2007) verschijnt in de Wervelkrant de opgemerkte katern ‘Eiwitten efficiënter inzetten. Over veeteelt en honger’.
• Als vervolg hierop en als document voor het colloquium dat we met de focusgroep Maatschappelijk verantwoorde diervoederstromen in het Vlaams Parlement organiseren, verschijnt: ‘Eiwitteelten van de toekomst. Extra opties om eigen krachtvoeder te winnen.’ In gesprek met hoevezuivelproducenten en –verwerkers verschijnt de brochure ‘Hoevezuivel’, vooral aan consumenten gericht. www.sojaconnectie.be wordt uitgebreid naar het publiek van landbouwscholen.
• In het septembernummer wordt de uitvoerige katern agroforestry gevonden en de poster gelanceerd: ‘De appel valt ver van de boom’. Het wordt de eerste van een reeks posters, die vooral vanuit onderwijsmiddens veel opgevraagd worden.
• In het decembernummer steekt een feestmenu en poster, die we samen met Ecolife lanceren. Gecombineerd met maaltijden en vorming in buurtwerken te Antwerpen en Leuven. Voor Viva-SVV worden kookfiches gemaakt vanuit het gedachtegoed ‘Denk&Eet’.
• Een grote agroforestry-happening wordt opgezet op een boerderij in Aartselaar, terwijl samen met VIBE een studiedag rond kemp en agroforestry in de bouw wordt georganiseerd.
• Terwijl in Brazilië de deelstaat Paraná 5000 exemplaren bestelt van ons sojaboek ‘Navios que se cruzam na calada da noite’ (voor alle bibliotheken van de publieke scholen), trekt in Vlaanderen het soja-instapintheater rond. In samenwerking met de Boerengroep van de Universiteit Wageningen. Het tweede soja boek ‘Dageraad over de akkers. Soja anders’ verschijnt in het Portugees. Vanuit de twee boeken en met de Portugese DVD ‘Koe 80 heeft een probleem’ wordt een tournee langs Braziliaanse universiteiten en boerengroepen georganiseerd.
• Samen met Boerenbond wordt de Wervelreis op zoek naar eiwitalternatieven en mengteelten in Duitsland georganiseerd.
• De groep van jonge boeren ‘Jawel!’ ziet het levenslicht.
• MundoB wordt aangekocht.

2009

• Wervel verhuist naar Mundo B in Elsene.
• Onze eis om lupinen en paw paw in de menselijke voeding te legaliseren wordt door de federale overheid aanvaard.
• Wervel zit in een veevoederdebat op Agriflanders en blijft de druk verhogen om in te zetten op alternatieven voor soja-import. Een interview met de directeur en de nieuwe voorzitter van Bemefa resulteert in een ronde tafel rond alternatieven voor het tijdschrift Landgenoten.
• Tijdens de melkcrisis solidariseren Wervel en andere NGO’s zich met de stakende boeren. Een grondposter en een katern i.v.m. de grondproblematiek/bodemvruchtbaarheid wordt uitgegeven. We nemen deel aan een internationale conferentie Stroud, Engeland i.v.m. de grondproblematiek in Europa.
• Wervel begeleidt een reis van Vlaamse boeren in Guatemala en ontvangt Guatemalteekse boeren, samen met boer Wens uit Beieren, voor een studiedag in Herent rond bodemvruchtbaarheid.
• Twee boerderijfeesten thematiseren in een nieuw instaptheater het grondprobleem voor boeren in Vlaanderen en de bodemvruchtbaarheid.  Tegelijkertijd verschijnt er een grondposter en nemen we deel aan een internationaal seminarie in Stroud (Engeland) om een Europese strategie te ontwikkelen i.v.m. toegankelijkheid tot landbouwgrond.
• In Brazilië wordt terug een tournee langs universiteiten georganiseerd. De brochure ‘Denk globaal, eet lokaal’ wordt in het Portugees verspreid en een Portugese DVD met alternatieven voor soja wordt aangemaakt en gebruikt.
• Het lopende agroforestryproject focust vooral op ambtenaren van plaatselijke overheden en op implementatie van agroforestry op plaatselijk vlak. Wervel verspreidt in België, Nederland en Brazilië de viertalige DVD over agroforestry.
• Voor Wereldvoedseldag wordt i.s.m. www.werelddelen.nl een wereldmenu gelanceerd. Op de eerste plaats gericht aan scholieren.

Campagnes

Denk Globaal, Eet Lokaal is onze belangrijkste campagne op dit moment. Daarnaast werken we heel sterk rond soja en alternatieven en agroforestry (bomenlandbouw)

Wervel neemt deel aan de gezamenlijke campagne Landbouw2015

• Meer informatie over de campagnes van Wervel vzw vind je op http://www.wervel.be/campagne

Zuidwerking

Wervel vzw stuurt geen coöperanten naar het Zuiden, maar we hebben wel regelmatig uitwisselingen met het Zuiden, met name in Brazilië, waar de gevolgen van grootschalige sojateelt nefast zijn.

Lees hier meer over in onze sojaflitsen!

Rond duurzame alternatieven voor deze vernietigende landbouwsystemen wordt actief samengewerkt met de Zuid-Braziliaanse boerenvakbond FETRAF-SUL (voor familiale landbouw).

• Meer informatie over de zuidwerking van Wervel vzw vind je op http://www.wervel.be/sojaflitsen

Politiek werk

Er wordt actief politiek lobbywerk verricht bij verschillende beleidsdomeinen die raakvlakken hebben met duurzame landbouw.

Educatie en sensibilisering

Wervel vzw organiseert op vraag vorming voor boeren, consumenten, organisaties rond het thema duurzame landbouw, gaande van de effecten van het Gemeenschappelijk Landbouwbeleid van de EU tot de samenwerking en raakvlakken tussen landbouw en natuur. Daarnaast zijn in onze campagnes, acties en publicaties altijd sensibiliserende elementen opgenomen.