Nu al 67 Vlaamse gemeenten die 'schone werkkleding' wensen aan te kopen...

In januari 2005 waren er inderdaad al 67 Vlaamse gemeenten die ingegaan zijn op de oproep van de Schone Kleren Campagne (SKC) om schone kleren voor de gemeentelijke diensten aan te kopen. De SKC, in samenwerking met andere sociale organisaties, lanceerde de campagne in het voorjaar van 2002.

 

Door te eisen dat de aangekochte arbeidskleding gemaakt is in sociaal aanvaardbare omstandigheden, kan de gemeente een voorbeeldfunctie voor haar inwoners vervullen. Zij kan er mee helpen op aansturen dat de kledingproductie - een van de sectoren die het sterkst gedelokaliseerd is naar het Oosten en Zuiden - een minder uitbuitend karakter krijgt en integendeel de ontwikkelingslanden en hun inwoners vooruithelpt.

Gemeenten kunnen 'schone kleren' aankopen door op zoek te gaan naar leveranciers die kunnen garanderen dat hun kleding geproduceerd is onder naleving van enkele wereldwijd erkende sociale minimumeisen, die neergeschreven zijn in de basisconventies van de Internationale Arbeidsorganisatie (IAO). Het gaat om het recht op: vakbondsvrijheid, collectief onderhandelen, een leefbaar loon, gezonde en veilige omstandigheden; en het verbod op dwangarbeid, kinderarbeid, discriminatie en buitensporige overuren. Sinds de wijziging van de Wet van 24 december 1993 (door de Programmawet van 8 april 2003) is het duidelijk dat overheidsdiensten sociale minimumkenmerken mogen hanteren als gunningcriterium voor aanbestedingen.

Het zou natuurlijk voor de gemeenten gemakkelijk zijn indien er een lijst van bedrijven bestond die arbeidskleding verkopen met een sociaal label, dat zou garanderen dat die onder acceptabele sociale omstandigheden is geproduceerd. Wij zijn echter bijlange nog niet zover. Bij nader onderzoek is er zelfs geen enkel Belgisch bedrijf dat een sociale gedragscode hanteert voor de eigen kledingproductie of die oplegt aan de onderaannemers.

De campagne wil in stappen vooruitgang boeken. In een eerste fase kan van de firma's een 'verklaring op eer' worden gevraagd dat de basisconventies van de IAO zijn nagevolgd, en indien niet, dat de firma maatregelen zal nemen om dat wel te (laten) doen. In een volgende fase kan erop aangedrongen worden dat de firma een degelijke en volledige sociale gedragscode aanneemt en dat ze onafhankelijke controle op de naleving ervan toelaat. Daartoe kan men eventueel samen met alle bedrijven, vakbonden, sociale NGO's, universiteiten,... een zgn. multi-stakerholderinitiatief oprichten, of lid worden van een al bestaande organisatie, zoals de Fair Wear Foundation in Nederland.

Al 65 gemeentes hebben dus een eerste stap gezet: in de gemeenteraad heeft de meerderheid een raadsbesluit goedgekeurd waarin staat dat zowel aan sociale als aan milieuaspecten van de aangekochte dienstkleding aandacht besteed moet worden en dat een werkgroep moet worden opgericht om de aspecten op het vlak van criteria, normen en controle verder uit te werken.

Deze 'schone kleren in de gemeente'-campagne is trouwens een actie die uitstekend te kaderen is in de gemeentewerking rond duurzaam beheer, productie en consumptie, de Noord-Zuidwerking en de Agenda-21 werking. Het is dan ook goed dat alle soorten organisaties uit het maatschappelijk middenveld - van arbeids-, vakbonds-, consumenten- tot vrouwen- en jeugdorganisaties de actie mee dragen, zodat zoveel mogelijk mensen gesensibiliseerd worden.

Gemeentes die op deze site een link hebben naar dit artikel (zie menu links - gemeenten), hebben een raadsbesluit over schone kleren goedgekeurd. Voor de volledige lijst, klik hier

U kunt dossiers, verslagen en recente info vinden op de website van de Schone Kleren Campagne.

L. Doise, SKC