'Kleinschalige boeren moeten zich verenigen'

Dr. Hubert Ali Ramazani, secretaris-generaal van het Ministerie van Landbouw van de D.R. Congo, was in België voor een blitzbezoek. Trias kon Ali Ramazani strikken voor een interview.

In Congo is er een groot contrast tussen enerzijds de enorme oppervlakte aan vruchtbare grond en anderzijds de armoede en de beperkte exploitatie. Wat is de ambitie van Congo? Wat moet er veranderen?

"Die analyse is juist. Het terrein is enorm en er is water, beschikbare grond en beschikbare arbeid. Waarom gaat het niet vooruit? We hebben twee evoluties in ons land: de bevolkingsgroei en de landbouwproductie. Die twee curves zouden in dezelfde richting moeten bewegen, maar dat is niet het geval. Er zijn veel te weinig investeringen in de landbouw. De infrastructuur is niet mee. De landbouwproductie kan niet weg, omdat de boeren niet kunnen terugvallen op een goed wegennet. Er moet een technisch goed landbouwbeleid gevoerd worden. Er moet kapitaal geïnvesteerd worden in de basisinfrastructuur. Na periodes van wanbeleid, burgeroorlog en interne conflicten is dat niet meer gebeurd. De kleinschalige boeren waarop de Congolese landbouw is gebaseerd moeten zich verenigen. Op die manier kunnen ze mee het beleid bepalen. Zo produceren ze niet enkel voor zichzelf, maar creëren ze ook welvaart. Dit moet gepaard gaan met een goed onderwijs van de boeren in hun omgeving. Een goed landbouwbeleid met al deze factoren kan de productie doen toenemen."

Wat moet er gedaan worden om de productiviteit te verhogen?

"Vooreerst is er zaaigoed van hele goeie kwaliteit nodig. Daarnaast moet er een aangepast technisch kader komen: technologie, werktuigen en goede opslagmogelijkheden. Machines - of als dat niet kan dieren - moeten gebruikt worden om de zware fysieke arbeid van de mensen te verminderen. Een waternet moet de dagelijkse arbeid van vrouwen om water te halen verminderen."

Welke maatregelen zijn nodig om een interne markt te ontwikkelen?

"Vooreerst moet er een goede communicatie zijn; de boeren moeten weten waar hun producten te laten. In Europa gebeurt dit via coöperaties; wij hebben die niet. De staat kan helpen om een infrastructuur te creëren, zodat producten verkocht, bewaard en getransporteerd kunnen worden. Bovendien heeft de boer recht op de juiste informatie om te voorkomen dat de winsten op hun producten gaan naar de tussenhandelaars die hun producten in de stad veel duurder verkopen."

Zouden grootschalige ontginningen de productie niet kunnen doen verhogen?

"We moeten onze landbouwpolitiek toeleggen op de kleinschalige boeren en hen aanmoedigen. Zij zijn het die ons voeden. Zij vertegenwoordigen 95 percent van onze landbouw. De 3 percent grote producenten werken voornamelijk voor de export. De lokale consumptie van maniok, maïs, rijst, groenten en kleinvee is afkomstig van de kleinschalige boeren. We moeten hun manier van werken ondersteunen, verbeteren en aanmoedigen. Taksen die overbodig zijn moeten worden afgeschaft. Er moet een goede scholing komen van de boeren. En zo kunnen deze kleinschalige boeren groeien. Want deze sector is sterk geworteld in de samenleving en kan ook veel bijbrengen. Dat is anders bij plantages van multinationals die volledig bedoeld zijn voor de export en die niets bijbrengen aan het leven van de boeren."

Leeft de coöperatieve idee of zijn de boeren veeleer individualistisch ingesteld?

"Dit hangt af van welk deel van Congo. In het oosten is er een goede samenwerking tussen de boeren. In het westen is dat niet het geval en daar werkt het ministerie van landbouw om de boeren te organiseren, zodat zij over hun problemen kunnen spreken. De boeren daar moeten mekaar nog leren kennen en begrijpen dat ze moeten samenwerken om groter en sterker te worden. Maar ik heb er vertrouwen in dat het in de goede richting zal evolueren."

Wat is uw indruk over de activiteiten van Trias?

"Trias en ook andere organisaties doen belangrijke dingen. Zij volgt de logica van de 'goede landbouwpolitiek': organisatie van boeren om hun interesses te verdedigen, hulp via microfinanciering, enz. Ze ontwikkelt een basis die de boeren een toekomst moet geven."