Je klikpad:  10 tips voor een duu ...10 tips voor een duu ...11.11.11 op jaarverg ...11.11.11 nodigt Guy ...11.11.11 organiseert ...

11.11.11 organiseert internationale bijeenkomst Stop-EPA-Campagne en EPA-conferentie

In april 2004 werd in de grote vergaderzaal van 11.11.11 de Stop-EPA-campagne gelanceerd. Nu, precies zes jaar later, zijn een 50-tal vertegenwoordigers uit de civiele maatschapij van Africa, de Caraïben en de Stille Oceaan weer terug om samen met Europese NGOs een stand van zaken op te maken van de EPA-onderhandelingen en plannen te maken voor de verdere campagne.
Op donderdag 29 april organiseren ze samen ook een internationaal seminarie over de EPA's.

Het was van 2007 geleden dat EPA-activisten uit Europa en de ACP-landen nog eens een gezamenlijke strategievergadering hielden. Zo gemakkelijk is het niet om een gezamenlijke datum te bepalen, de nodige middelen samen te leggen, en een organisatie te vinden die aan de kar wil trekken. Dus hielden zowel het Afrikaanse Handelsnetwerk als het Europese EPA-netwerk het bij beperkte delegaties naar elkaars vergaderingen en veel e-mailverkeer natuurlijk. 

Maar deze week is het weer zover: een 50-tal actievoerders en beleidsanalysten bezetten opnieuw de grote vergaderzaal van 11.11.11 om een stand van zaken op te maken en een gezamenlijke strategie af te spreken. Dat is nodig want na een lange pauze van twee jaar lijkt er weer wat te bewegen in de EPA-onderhandelingen.

De afgelopen drie maanden zijn er opnieuw gesprekken geweest tussen de Europese Unie en al de ACP-regio’s en de nieuwe Europese Commissaris voor Handel, Karel De Gucht bezoekt ACP-landen om de EPA’s te promoten. Deze week komt zelfs een delegatie uit Zuidelijk Afrika voor het eerst in een jaar nog eens naar Brussel voor onderhandelingen. 

Omdat het zo lang stil geweest is rond de EPA’s, misschien toch even recapituleren.
“EPA's” staat voor Economische Partnerschapsakkoorden. Het is een mooie term voor wat (volgens de EU) eigenlijk zeer vergaande vrijhandelsakkoorden (moeten) zijn tussen het grootste blok rijke landen en de grootste verzameling arme tot zeer arme landen uit Afrika, de Caraïben en de Pacific of Stille Oceaan. Beide partijen zijn het er over eens dat EPA’s moeten aangepast zijn aan de noden en mogelijkheden vande ACP-landen en moeten bijdragen tot hun duurzame ontwikkeling en armoedebestrijding. Maar daar houdt de consensus meestal op.

Voor de EU moeten EPA’s zoveel mogelijk liberaliseren, zowel de handel in goederen als de handel in diensten, de investeringen, en de overheidsaanbestedingen. Bovendien moeten de EPA’s de ACP-landen verplichten om een mededingsbeleid in te voeren en de intellectuele eigendomsrechten (patenten, auteursrechten, enz.) sterker te beschermen. Dit en een heroriëntering van de ontwikkelingshulp naar een ondersteuning van de handel, zal de ACP-landen, volgens de EU, duurzame ontwikkeling brengen.

De meeste ACP-landen zien dat niet zo. Zij vrezen de concurrentie uit Europa en vinden dat er eerste moet gewerkt worden aan een versterking van de institutionele en productiecapaciteiten, dan aan de regionale integratie en dan pas aan een liberalisering ten aanzien van Europa. Zij vinden dat de EU te vergaande liberaliseringen eist en bovendien geen bijkomende middelen aanbiedt voor de bijkomende kosten die de EPA’s met zich mee zullen brengen. De meeste ACP-landen zouden het liefst stap voor stap vooruitgaan in de plaats van zeer uitgebreide akkoorden te aanvaarden die hun economisch beleid voor de volgende 20-25 jaar zouden vastleggen en dan nog wel een op een manier die vooral op Europese leest en ervaringen geschoeid is.  

Verdeel en heers
EPA’s worden in principe niet onderhandeld met individuele ACP-landen, maar met 6 regio’s: de Caraïben, de Pacific en vier rego’s uit Afrika. De onderhandelingen begonnen in 2002 en hadden einde 2007 moeten afgerond zijn. Maar toen bleek dat op dat moment alleen de Caraïbische regio bereid was en klaar was om een volledige EPA af te sluiten, zette de EU individuele landen in de andere regio’s onder druk om afzonderlijke akkoorden of interim EPA's af te sluiten. Daarmee werden de overige vijf regio’s verdeeld en verscheurd. Bovendien bleken deze akkoorden, die door de EU snel snel werden doorgedrukt, allerlei bepalingen te bevatten die helemaal niet zo voordelig waren voor de ACP-landen.

Epa's in tijden van crisis
Einde 2007, begin 2008 zaten de ACP-landen dus met een grote kater. Ze voelden zich onder druk gezet en afgedreigd en eisten een herziening van de interim EPA's. De EU van haar kant wilde meteen onverstoord verder gaan en op sneltempo doorstoten tot volledige vrijhandelsakkoorden met de vijf regio’s. Daar kwam dus niets van. Integendeel de onderhandelingen geraakten in het slop. Temeer daar ondertussen een wereldwijde voedselcrisis woedde, de financiële crisis uitbrak, gevolgd door een economische crisis en tegelijk de ernst van de klimaatverandering pas goed begon door te dringen. Daardoor verhoogde natuurlijk nog de twijfels bij de ACP-landen. In de huidige omstandigheden is het zeker niet aangewezen om een concract te tekenen voor de volgende 25 jaar dat op een oude leest geschoeid is.

Nu dat de Europese Commissie de EPA-onderhandelingen terug wil aanzwengelen bestaat de vrees dat ze ondertussen niets geleerd heeft en en nog steeds aan haar blauwdruk blijft hangen. Want tot nu toe kwamen de onderhandelingen er vooral op neer dat de EU probeerde haar tekst, haar concepten door te drukken, en doof en blind bleef voor de vragen, verwachtingen en noden van de ACP-landen. Natuurlijk beleed ze al die tijd “lippendienst” aan de flexibiliteit, partnerschap en “ownership”, maar in de feiten bleef ze gewoon hameren op haar zienswijze. 

De Stop-EPA-campagne steekt dus weer de koppen bij elkaar en gaat tegelijk de discussie met de beleidsmakers niet uit de weg. Op donderdag 29 april organiseert ze een internationaal seminarie onder de titel “EPA’s in (tijden van) crisis” waarop ze de ACP-ambassades, de Europese Commissie, de permanente vertegenwoordigers van de Europese lidstaten in Brussel en Europese parlementsleden heeft uitgenodigd.  Het programma staat op de kalender van deze site.

(Wordt spoedig vervolgd)
Marc Maes
Beleidsmedewerker Handel
11.11.11

Tweet