Migratie en muren? Liever migratie en ontwikkeling

refugees fence europeflag

Na lange en moeilijke onderhandelingen tijdens de Europese Raad van 25 en 26 juni bereikten de regeringsleiders een akkoord over een vrijwillig plan om 40.000 Syrische en Eritrese vluchtelingen die in Italië en Griekenland verblijven, te spreiden over de andere lidstaten. Daarnaast wordt ook opvang geboden aan 20.000 vluchtelingen die wachten aan de buitengrenzen van Europa.

Een vrijwillig plan, want het voorstel van Commissievoorzitter Juncker met een verdeelsleutel en quota per lidstaat bleek onaanvaardbaar voor heel wat (vooral Oost-Europese) lidstaten.

11.11.11 betreurt de eenzijdige blik waarmee de Europese leiders naar migratie kijken.

Commissievoorzitter Jean-Claude Juncker sprak van "een bescheiden inspanning om een perspectief te bieden aan 60.000 mensen". Bescheiden is in dit geval een understatement. Onvoldoende is een betere woordkeuze als je weet dat het aantal vluchtelingen met 59.5 miljoen een record hoogte bereikte en dat UNHCR schat dat wereldwijd 960.000 mensen nood hebben aan resettlement.

60.000 vluchtelingen betekent 0,01 % van de bevolking van de EU lidstaten. Een peulschil in vergelijking met een klein land als Libanon, dat op dit moment meer dan een miljoen Syriërs of een kwart van haar eigen bevolking opvangt .

Solidariteit?

Premier Charles Michel betreurde het gebrek aan Europese solidariteit. ‘Voor sommige landen werkt solidariteit maar in één richting’ verklaarde hij vlak na de top.

De EU landen lijken dan ook elk hun eigen weg te gaan. Hongarije en Bulgarije krijgen een uitzondering en werken niet mee aan het plan. Hongarije neemt geen asielzoekers terug en wil letterlijk een muur bouwen aan de Servische grens. Ook Bulgarije bouwt een muur. Oostenrijk behandelt geen asielverzoeken meer en Frankrijk weert migranten aan de Italiaanse grens.

Ook België bekritiseerde aanvankelijk de verdeelsleutel van Juncker omdat die te weinig rekening hield met de inspanningen die lidstaten eerder al deden. ‘Een meer gelijke spreiding betekent voor mij dan ook dat landen die momenteel zeer weinig doen, zoals een aantal landen in Oost-Europa, meer moeten doen’ aldus staatssecretaris voor Asiel en Migratie Theo Francken.   

Risico's

De Europese lidstaten bleken een pak minder verdeeld wanneer het aankwam op het versterken van het terugkeerbeleid (re-admissie akkoorden met derde landen wordt bespoedigd en Frontex krijgt meer bevoegdheden in het terugsturen van migranten) en het opzetten van de militaire operatie EUNAVFOR Med. De missie van deze operatie is ‘to identify, capture and dispose of vessels and enabling assets used or suspected of being used by migrant smugglers or traffickers.’

België zal met een aantal andere lidstaten meewerken aan deze operatie die in een eerste fase vooral inlichtingen zal verzamelen. Voor de tweede en de derde fase van de operatie (het in beslag nemen en verwijderen van de boten en het arresteren van de mensenhandelaars) zal een mandaat van de VN nodig zijn.

11.11.11 waarschuwt voor de risico’s die EUNAVFOR Med met zich mee brengt – een EU-official bevestigde in the Financial Times al ‘the risk of collateral casualties’- en stelt de effectiviteit van een militaire operatie in vraag. Mensensmokkel is een kwestie van vraag en aanbod.  De realiteit toont aan dat de push factoren, die migranten naar Europa drijven, zo groot zijn dat ze steeds op zoek gaan naar nieuwe, langere en gevaarlijkere routes om Europa binnen te raken.

De beste manier om de mensensmokkel aan te pakken (een doel waar niemand tegen is) is het aanpakken van de oorzaken van gedwongen migratie en te werken aan legale en veilige toegangswegen naar Europa. We moeten durven inzien dat we meer mensen dienen op te vangen én moeten werken aan de grondoorzaken van ongelijkheid.

Motor van Ontwikkeling

11.11.11 betreurt dat migratie enkel bekeken wordt vanuit een veiligheidsbril  en niet als een mogelijke motor van ontwikkeling. We vragen de Europese regeringsleiders om de recente conclusies van de EU Raad van Ministers van Ontwikkeling in acht te nemen en te werken aan  "de link tussen migratie en ontwikkeling" en het feit dat "ontwikkeling kan bijdragen om van migratie een keuze te maken, eerder dan een noodzaak".

Flor Didden
Beleidsmedewerker Migratie

Deel dit artikel

       


Gerelateerde artikels