Olieproducerende landen in het Midden-Oosten en Noord-Afrika staan bovenaan Maplecroft’s risicolijst inzake waterzekerheid

Extreme risico’s inzake waterzekerheid in het Midden-Oosten en Noord-Afrika (MONA) kunnen leiden tot een verdere stijging van de mondiale olieprijzen en een toename van politieke spanningen in de toekomst. Volgens een nieuwe Maplecroft-studie heeft de regio de minst zekere watervoorraden in de wereld.

water_security_map
Het ontbreken van duurzame watervoorraden kan in de toekomst leiden tot olieprijsstijgingen en regionale onrust
(kaart © Maplecroft)
Maplecroft - een bedrijf gespecialiseerd in het analyseren en in kaart brengen van risico’s – ontwikkelde een index en kaart over waterzekerheid.  Zij kwalificeren 15 van de 18 in de MONA-regio gelegen landen met "extreme risico's". Deze omvatten: Mauritanië (1), Koeweit (2), Jordanië (3), Egypte (4), Israël (5), Niger (6), Irak (7), Oman (8), Verenigde Arabische Emiraten (9), Syrië (10), Saoedi-Arabië (11), Libië (14), Djibouti (16), Tunesië (17) en Algerije (18).
De index en de kaart zijn ontwikkeld om bedrijven en investeerders in staat te stellen landen te onderscheiden waar in de toekomst de watervoorziening wordt beperkt of onderbroken. Maplecroft berekent de index van zekerheid van de watervoorziening rekening houdend met waterstress, bevolkingscijfers, afhankelijkheid van externe waterwatervoorraden, duurzaamheid in het gebruik van water,  intensiteit van het watergebruik in de economie, doeltreffendheid van de overheid en indirect watergebruik, waarin ook het waterverbruik van geïmporteerde goederen is opgenomen, zoals voedsel en olie.

Van de 12 leden van de Organisatie van Olie Exporterende Landen (OPEC), staan er zes - Algerije, Irak, Koeweit, Libië, Saoedi-Arabië en de VAE - in de hoogste risicocategorie, terwijl nog eens twee - Iran en Qatar – in de "hoog risico"-categorie staan. Samen produceerden deze landen ongeveer 30% van het wereldwijde olieverbruik in 2009, terwijl de landen met een extreem en hoog risico in 2009 gezamenlijk 45% van de wereldwijde olie hebben geproduceerd.
Ontoereikende toegang tot water kan een groot aantal directe en indirecte gevolgen hebben en wereldwijd consequenties hebben. Voor de productie van olie is het gebruik van grote hoeveelheden water van groot belang voor de mondiale en lokale economie.  Sommige bedrijven gebruiken massaal water dat uit ondergrondse watervoorraden wordt gehaald om olie verder uit een bron op te liften, omdat in de bron onvoldoende druk heerst om de olie vanzelf omhoog te stuwen. Door dit proces wordt de economische levensduur van een oliebron verlengd, en kan een grotere hoeveelheid olie worden onttrokken. Indien onvoldoende water beschikbaar is, worden deze processen belemmerd en zal de productiviteit afnemen, hetgeen een significante invloed kan hebben op het aanbod en de prijs van olie wereldwijd.
Veel olieproducerende landen in de MONA-regio kennen een geschiedenis vol conflicten. Hoewel de theorie over 'wateroorlogen' nu als minder relevant wordt beschouwd, zullen watertekorten de geschillen en wrijvingen rond het gebruik van grensoverschrijdende watervoorraden, op scherp stellen.

Afhankelijkheid van grensoverschrijdende watervoorraden in dergelijke onrustige regio's vormt een significant risico voor deze landen. Een langlopend voorbeeld hiervan is het watergebruik vanuit de rivier de Jordaan, een belangrijke bron van onenigheid tussen Israël en Jordanië (en tussen Israël en Palestina (PROTOS)). Artikel zes uit het vredesverdrag tussen Israël en Jordanië van 1994 is geheel gewijd aan het nader omschrijven van de verdeling van de watervoorraden. De waters van de Jordaan mogen voor 25-30% door Israël gebruikt worden, en voor 75% door Jordanië.
Als water nog schaarser wordt in de MONA-regio, zullen de landen de reflex hebben hun voorraden te garanderen door het nemen van maatregelen die andere als provocerend kunnen zien, waardoor conflictsituaties ontstaan of verergeren.
Technologische innovaties, waaronder de ontzilting van zout water, leiden mogelijk tot het verminderen van deze risico's. In Saoedi-Arabië bijvoorbeeld heeft men het voornemen het jaarlijkse volume van ontzilt water van 1.05 miljard m3 te verdubbelen tot 2.07 miljard m3 met een 5-jarig investeringsplan tussen 2010 en 2015. Als onderdeel van deze plannen zou ‘s werelds grootste, op zonne-energie aangedreven, ontziltingsinstallatie 10 miljoen m3 per jaar leveren. Ontzilting is goed voor circa 50% van het totale drinkwater in Saoedi-Arabië, met 40% afkomstig uit het grondwater, 9% van het oppervlaktewater en 1% uit het afvalwater.

"Voor het bedrijfsleven, zijn er drie overwegingen," zegt Professor Alyson Warhurst, CEO van Maplecroft. "Ten eerste, het bestuderen van waterzekerheid is een nuttige indicator voor het bepalen van risico's ten aanzien van maatschappelijke instabiliteit van een land. Ten tweede, in de landen met hoge groei, zoals Egypte, India en China verslechtert de waterzekerheid en zullen bedrijfssectoren die intensief water gebruiken hun impact moeten in acht nemen. Ten derde zijn er goede voorbeelden van bedrijfsinitiatieven om de waterzekerheid voor gemeenschappen in waterschaarse gebieden te verbeteren. Goede praktijkvoorbeelden moeten breder worden verspreid.”
Bron: http://www.maplecroft.com/about/news/water_security.html

 

PROTOS wil hierbij nog 3 kanttekeningen maken:
1. De IPCC-modellen inzake klimaatverandering voorspellen voor deze regio nog minder neerslag en langere periodes van droogte, hetgeen nog meer druk op deze regio zal leggen.
2. Een aantal bedrijven gebruikt fossiel grondwater om in de oliebronnen te pompen. Ooit komt hier ook een einde aan, want deze watervoorraden worden niet hernieuwd.  Een voorbeeld van niet-duurzaam watergebruik.
3. Het bedrijfsleven ziet waterschaarste als een kans en ontziltingsinstallatie als dé oplossing. In het voorbeeld van Saoedi-Arabië spreekt men van ’s werelds grootste door zonne-energie aangedreven installatie. Maar deze installatie zal in 2015 slechts instaan voor 0.5% van de totale geplande productie aan ontzout water. De huidige en de meeste nieuwe ontziltingsinstallaties zijn echte “energievreters” en worden nu nog aangedreven door stoom of dure elektriciteit. En, hoe wekt men die op? Met een niet duurzame energiebron zoals olie, inderdaad.

Join For Water DOOR:

Deel dit artikel