Wetgeving ivm “Recht op water” garandeert niet noodzakelijk een verbeterde toegang tot water!

Grondwettelijke bepalingen met betrekking tot een formeel recht op water bestaan slechts in enkele landen. Een grondwettelijk vastgelegd “recht op water” leidt daarenboven niet automatisch tot een betere toegang tot water voor de bevolking. De ongelijke toegang tot water blijft bestaan en het zijn voornamelijk de arme lagen van de bevolking die hier de gevolgen van dragen. De inhoud en de grondwettelijke elementen van het recht op water moeten deel uitmaken van het publieke debat en er moeten aangepaste instellingen gecreëerd worden om dit recht op water effectief in de praktijk te helpen omzetten.
Dit zijn de voornaamste conclusies van een recent onderzoek van de Universiteit van Bradford(Groot-Brittannië) dat de uitdagingen analyseert om het recht op water naar de praktijk om te zetten.

Het onderzoek toont aan dat:

  • in Zuid-Afrika het recht op water gepromoot wordt sinds 1997, maar dat het weinig impact heeft gehad op het aandeel van de bevolking dat toegang heeft tot water; wel heeft het een positieve impact gehad op de “waterveiligheid” (de duurzame, continue toegang tot water);
  • in Ethiopië en Gambia een formeel recht op water geen enkele impact heeft gehad op het aandeel van de bevolking dat toegang heeft tot water;
  • in Oeganda het recht op water geleid heeft tot een significante stijging van het aantal mensen dat toegang heeft tot water;
  • in Namibië, Eritrea en Tanzania de toegang tot water significant verbeterd is, ondanks de afwezigheid van een wetgeving over het recht op water.

Rechten zijn van beperkt nut als mensen geen wettelijke actie kunnen ondernemen om deze rechten te “claimen”. Daarom moeten zij die de wetgeving met betrekking tot recht op water uittekenen ook bepalen wat dit recht in de praktijk betekent.

Het is duidelijk dat inspraak, toerekenbaarheid, participatie en recht op informatie een belangrijke rol spelen bij het uitstippelen van een waterbeleid waarbij men ook de arme lagen van de bevolking wenst te bereiken.

Het recht op water als een mensenrecht wordt op vele fronten verdedigd. Zo leiden sinds kort de Italiaanse Minister van Buitenlandse Zaken samen met Mikhail Gorbatchev een campagne om de Verenigde Naties onder druk te zetten maatregelen te treffen om de globale toegang tot water als een mensenrecht te beschouwen. Reeds in 2004 lanceerde Green Cross International onder voorzitterschap van Mikhail Gorbatchev een campagne hieromtrent.

Het departement van Milieu en Water van het Ministerie van Buitenlandse Zaken in Nederland organiseerde eind oktober 2007 een workshop over “recht op water” om meer klaarheid te brengen in de praktische implicaties van “recht op water” binnen het Nederlandse ontwikkelingsbeleid en in zijn concrete programma’s in het Zuiden.
Een gelijkaardige reflectie zou in België ook zeer nuttig kunnen zijn.

Join For Water DOOR:

Deel dit artikel