Alterfin financiert fair trade

Alterfin investeert in twee sectoren: de microkredietsector en de fair trade sector. Hoewel de uiteindelijke opzet in beide sectoren gelijk is, namelijk de financiering van economische activiteiten van de kleine vrouw en man in het Zuiden, heeft onze kredietverlening aan fair trade producenten toch een aantal specifieke kenmerken.

Vooreerst is de financiering van eerlijke handel verenigingen - meestal coöperaties - “directer”, in die zin dat het gewoonlijk om een kleinere groep mensen gaat die daarenboven allen dezelfde activiteit uitoefenen, namelijk het telen van een bepaald landbouwproduct (dit in tegenstelling tot een microkredietinstelling die doorgaans veel meer klanten heeft en krediet geeft aan een heleboel verschillende soorten van ondernemers zoals een weefster, kaasboer, kapper, restauranthoudster, fruitverkoper, schoenmaker, …). Een tweede kenmerk van de fair trade sector is de specifieke aandacht voor landelijke bevolkingsgroepen (wat natuurlijk niet wegneemt dat sommige microkredietinstellingen actief zijn op het platteland).

Via eerlijke handel kan Alterfin het risico van haar investeringsportefeuille diversifiëren in beide sectoren. Toch brengt deze activiteit een bijkomend klimaatgebonden risico met zich mee, wat dan weer geografisch en per gewas kan gespreid worden.

Bij de kredietverlening aan fair trade boerengroepen staat Alterfin in voor de voorfinanciering van de oogst. Dit resulteert in een betere toegang tot de markt voor de boeren. Onze financiering stelt de coöperatie immers in staat de productie van haar leden aan te kopen en voorkomt dat boeren hun productie voortijdig en aan een te lage prijs aan tussenhandelaars verkopen.

Het principe is eenvoudig: de leden krijgen van de coöperatie een voorschot op hun toekomstige oogst. Na de oogsttijd en zodra de gewassen geleverd zijn aan de coöperatie, krijgen de boeren het resterende geld. Naast de voorfinanciering verleent de coöperatie meestal nog technische assistentie aan haar leden. Ze zorgt eveneens voor de verwerking van de gewassen en de commercialisering ervan via het fair trade circuit. De coöperatie exporteert direct zodat de producent een hogere prijs voor zijn product ontvangt.

Op het einde van juni had Alterfin een portefeuille van meer dan drie miljoen euro openstaan in de fair trade sector. Deze kredieten vertegenwoordigen 35% van onze totale financieringsactiviteiten (de rest wordt geïnvesteerd in microkredietinstellingen). Het gaat om 18 eerlijke handel partners die actief zijn in zeven Latijns-Amerikaanse landen: Guatemala, El Salvador, Honduras, Nicaragua, Ecuador, Peru en Chili. Zij geven op hun beurt financiering aan ongeveer 30.000 families.

Alterfin geeft voorfinanciering voor de productie van vijf fair trade landbouwproducten. Koffie blijft het product bij uitstek, goed voor 25% van onze gehele portefeuille (zie taartdiagram links). Cacao staat op de tweede plaats (7%), gevolgd door wijn (2%), bananen en sesam (beide 1%).

 



Sinds deze zomer werkt Alterfin samen met twee nieuwe eerlijke handel partners: El Quinacho in Peru en het Consorcio Vinicola in Chili.

Cacao uit Peru…

El Quinacho werd opgericht in 1970 onder impuls van het nationale programma der coöperaties, dat opgestart werd door de populistische generaal Juan Velasco. In de jaren ’80 werd de regio waar El Quinacho werkt, geteisterd door de terreurbeweging het “Lichtend Pad” en de daarmee gepaard gaande instabiliteit. Pas vanaf midden jaren ’90 kon de coöperatie haar activiteiten hernemen. Sindsdien sluiten steeds meer boeren zich bij de organisatie aan. Op het einde van 2006 waren bijna 600 families lid van El Quinacho.

De klimatologische omstandigheden in de regio zijn uitstekend voor het telen van o.a. koffie, cacao en cocabladeren (die naast hun traditionele en legale gebruik ook als grondstof dienen voor het aanmaken van cocaïne). Met de financiële en technische steun van de Verenigde Naties werden er in deze regio programma’s opgezet ter bevordering van alternatieven voor de cocateelt. Zowel de coöperatie Rio Apurimac (bestaande koffiepartner van Alterfin) als El Quinacho genoten van deze ondersteuning.

Hoewel de meeste leden van El Quinacho dus zowel koffie als cacao produceren, financiert Alterfin de cacaoteelt met een krediet van 150.000 US dollar. De gehele cacaoproductie is van organische aard en wordt in het fair trade circuit verhandeld. Op die manier krijgen de producenten een eerlijke prijs voor hun oogst.

 

… en wijn uit Chili

Nadat we reeds vele jaren samenwerken met Sagrada Familia (de producent van de Lautaro & Otoño wijnen en sinds 1997 partner van Alterfin), hebben we in juli een krediet toegekend aan een tweede wijnpartner uit Chili: het Consorcio Vinicola de Chile. Net zoals bij Sagrada Familia hebben we deze partner leren kennen via Oxfam Wereldwinkels.

Het Consortium werd opgericht in 2003 en is een samenwerkingsverband van meer dan 60 kleine wijnboeren. Na de jarenlange verkoop van hun druiven aan lokale wijnmakerijen hebben ze zich verenigd met de bedoeling zelf hun wijn te maken en te exporteren, en aldus op te klimmen in de productieketen. De producenten werken met de Carménère, Cabernet Sauvignon en Merlot druivenrassen.

Het Consorcio Vinicola werkt momenteel aan een verhoging van de kwaliteit en kwantiteit van de wijnproductie. Een andere uitdaging is het behalen van de FLO (Fair trade Labelling Organizations) certificering. Eenmaal in het bezit van dat keurmerk zullen ze hun wijn niet enkel via Oxfam maar op de bredere fair trade markt kunnen verkopen en op die manier een betere opbrengst voor hun product bekomen.

In deze cruciale fase heeft Alterfin hen werkingsmiddelen toegekend voor een bedrag van 35.000 euro en met een looptijd van één jaar.

 

Alterfin werkt samen met importeurs…

Voor de concrete uitwerking van de financiering aan fair trade partners werkt Alterfin gewoonlijk samen met importeurs. In het geval van onze drie cacaopartners in Peru gebeurt dit met Pronatec, één van de grootste cacao-importeurs uit Europa (Zwitserland). Meer bepaald gebruiken we exportcontracten van de eerlijke handel partners als garantie voor onze kredietverlening. Het onderstaande schema illustreert de financierings- en goederenstroom van een dergelijke constructie en de daarbij betrokken spelers:

Alterfin verleent een krediet aan de boerencoöperatie in het Zuiden (1) die op haar beurt voorfinanciering geeft aan haar leden onder de vorm van een voorschot (2). De producenten verbinden zich ertoe om na de oogsttijd hun productie te leveren aan de coöperatie (3) en krijgen dan het resterende bedrag bij levering. Na de nodige verwerking exporteert de coöperatie de productie aan een importeur (4) zodat de goederen terechtkomen in het fair trade circuit. Contractueel wordt bepaald dat de importeur zijn vergoeding betaalt aan Alterfin, en niet aan de partner (5). Op die manier wordt de lening terugbetaald aan Alterfin. Eenmaal het geld terug bij Alterfin gaan we over tot de uitbetaling van een nieuw krediet aan de partner (1).

 

… zoals Oxfam Wereldwinkels

Oxfam Wereldwinkels is één van de stichtende vennoten van Alterfin. Uiteraard is er de complementariteit met de Wereldwinkel: terwijl die eerlijke handel producten importeert en verkoopt in België zorgt Alterfin ervoor dat de boerengroepen in het Zuiden toegang krijgen tot krediet om hun oogst te financieren. Een aanzienlijk deel van onze fair trade partners is trouwens ook partner van Oxfam Wereldwinkels: MCCH, Fapecafes en Urocal in Ecuador; CCCH in Honduras; Consorcio Vinicola en Sagrada Familia in Chili; Aprainores in El Salvador; Cecocafen en Del Campo in Nicaragua.

 


De coöperatieve vennootschap ALTERFIN werd in 1994 opgericht door Noord-Zuid organisaties (waaronder 11.11.11, Oxfam Wereldwinkels en Solidariteit, Vredeseilanden, FOS, ...) en banken (waaronder Triodos Bank). Sindsdien zijn al meer dan duizend personen aandeelhouder geworden van Alterfin.

Alterfin financiert microkredietinstellingen en verenigingen van fair trade producenten in Afrika, Azië en Latijns-Amerika. Deze organisaties geven op hun beurt krediet aan tienduizenden kleine boeren en ondernemers in het Zuiden.

www.alterfin.be

Deel dit artikel