Europa stemt over aanpak conflictertsen, België kan voortrekkersrol opnemen

Het Europees Parlement lijkt bereid om het Commissievoorstel over de aanpak van conflictertsen ingrijpend aan te passen tot een volwaardig initiatief. Bij de EU-lidstaten overheerst momenteel terughoudendheid maar daar kan snel verandering in komen. Het federaal parlement kan er mee voor zorgen dat België een trekkersrol opneemt binnen de Europese Raad.

Europese regelgeving in laatste fase

De behandeling door het Europees Parlement van de regelgeving m.b.t. ontginning van ertsen in conflictgebieden is in een laatste fase beland. Op 14 april vond de stemming plaats in de commissie Internationale Handel (INTA), belast met het dossier. Het ontwerprapport stelde erg teleur: het hield geen noemenswaardige verbetering in in vergelijking met het voorstel van de Commissie. Dat voorstel wil de regelgeving voor conflictertsen beperken tot vrijwillige engagementen en tot bedrijven die ertsen invoeren en/of verwerken (de zogenaamde 'upstream' bedrijven), niet de industriële sector van afgewerkte producten of de 'downstream' bedrijven.

Na een zeer intensief debat en enkele compromisvoorstellen, werd door de INTA-commissie een tekst aangenomen die de 'upstream' bedrijven verplicht om het zorgvuldigheidsprincipe conform de OESO richtlijnen toe te passen op hun toeleveringsketens van ertsen uit conflictgebieden. Tevens wordt aan de Europese Commissie gevraagd om richtlijnen uit te werken voor de toepassing van het zorgvuldigheidsprincipe door de zogenaamde 'downstream' bedrijven, hoewel voor deze sector geen verplichting vooropgesteld wordt. Het voorstel van de INTA-commissie betekent een belangrijk nieuw element in het proces voor de uitwerking van een Europese regelgeving voor conflictertsen. Maar het is spijtig en ook vreemd dat de INTA-commissie de aanbeveling van de commissie Ontwikkelingssamenwerking - met de steun van alle grote politieke fracties - niet gevolgd is. Die commissie vroeg immers de regelgeving bindend te maken voor zowel upstream als downstream bedrijven. Europese bedrijven die rechtstreeks ertsen invoeren (de upstream bedrijven) staan maar in voor 25 % van de conflictmetalen vervat in industriële producten op de Europese markt. Het is duidelijk dat het debat over het al dan niet bindend maken van de nieuwe regelgeving voor de 'downstream' bedrijven verder gevoerd zal worden in aanloop van de plenaire stemming die voorzien is voor 20 mei.

Aandacht federaal parlement nodig

Nu het geamendeerde INTA-rapport oproept om de handel in ertsen uit conflictgebieden en in ertshoudende producten op de Europese markt te onderwerpen aan regelgeving conform de OESO richtlijnen, kan de terughoudendheid van de EU-lidstaten t.o.v. een bindende regelgeving wellicht plaats maken voor actieve ondersteuning. Maar daarvoor zijn trekkers binnen de EU nodig, en België zou één van hen kunnen worden. De steun van het federaal parlement is hier uiteraard van belang. 11.11.11 roept de parlementsleden dan ook op zich aandachtig over het dossier te buigen.

Koen Warmenbol
Coördinator Gemeenschappelijke Strategische kaders

Deel dit artikel