Ik ben ontslagen omdat ik lid ben van de vakbond

 

Favia voor het vakbondskantoortje

Vakbonden in Centraal-Amerika worden al jaren vanuit de bedrijfswereld geboycot. Binnen de 
maquilasector – waar tegen lage lonen textiel wordt geproduceerd voor bekende wereldmerken – is dit niet anders. Integendeel, nieuwe en flagrante manieren van antisyndicale bedrijfsstrategiëen steken er de kop op.

 



'Tania', die anoniem wil blijven, is alleenstaande moeder. Ze is nu 28 en zwanger van haar derde kind. Dertien was ze toen ze in de maquila ging werken. Ook na de bevalling wil ze opnieuw in de maquila aan de slag. Alternatieven kent ze niet. Veel zijn er ook niet. Ongeschoolde vrouwen hebben weinig keuze in Honduras.


Zwarte lijst
"Sinds maart 2002 werkte ik voor Gildan in de El Progreso-vestiging, in het noorden van Honduras. In november 2003 werd ik er voor het eerst ontslagen, omdat ik lid ben van de vakbond." Een collega-werknemer zou onder druk de lijst van vakbondsleden aan de bedrijfsleiding hebben doorgespeeld. Ze was toen zwanger van haar tweede kind. "Er werd me een ontslagpremie betaald, maar ik kon niet in een ander maquilabedrijf aan de slag, want net als alle andere ex-Gildan arbeiders kwam ik op een zwarte lijst terecht." Een jaar lang had Tania geen vast inkomen. Met de steun van haar familie knoopte ze de eindjes aan elkaar.

Gildan, een Canadees textielbedrijf met vestigingen in Honduras, pakt graag uit met zijn lidmaatschap van de Fair Labor Association, als teken van zijn sociale verantwoordelijkheid. Maar dan vooral op papier, want vakbondsleden, zoals Tania, werden ontslagen en bedreigd. Mede op aansturen van vakbondsfederatie FITH, partner van FOS, kwam er een onderzoek dat de beschuldigingen bevestigde.
Maar midden in de onderhandelingen over de verbeteringen van de werkomstandigheden en van verdraagzaamheid tegenover vakbonden, besloot Gildan eensklaps om de fabriek te sluiten en naar Haïti en Nicaragua over te brengen, om 'economische redenen, die niets te maken hebben met het onderzoek'.

 "Op 28 augustus 2004, een maand voor de voorziene sluiting van het bedrijf, werd ik, zwanger, opnieuw aangenomen, aangezien het bedrijf personeel tekort had." Maar nauwelijks een maand later, bij de sluiting van het bedrijf op 30 september 2004, wordt ze samen met haar collega's definitief de laan uitgestuurd. Het lijkt erop dat Gildan op het laatste nippertje nog wat van zijn eer wilde redden, terwijl al lang duidelijk was dat het bedrijf zou sluiten. De internationale druk op de onderneming zal daar wel niet vreemd aan zijn.

Tania verliest er de moed niet door. "Met mijn ontslagpremie kan ik me uit de slag trekken tot na de geboorte van mijn derde kind. Daarna zien we wel weer. Er is altijd een mogelijkheid."


 Bedrijf in brand
Het verdwijnen van vakbonden in de maquilasector is verre van uitzonderlijk. Bedrijven ontslaan massaal arbeiders, verklaren zich failliet, verplichten de overgebleven arbeiders van een ontslagbrief te tekenen.
Nieuwe contracten duiken op wanneer de vakbond is verdwenen. "Maand na maand verliezen we zo onze vakbonden," vervolgt Favia Gutierrez, voorzitster van de vakbondsfederatie FESITRADEH. "Een andere manier van verdwijnen is het simpelweg uitbranden van de maquila. In het geval van de maquila 'Triple A', wachtte de vakbond het einde van het Paasverlof af om haar vakbond aan het bedrijf voor te stellen.
Een paar dagen voor het definitief in werking treden van de vakbond, brandt het bedrijf uit. Ook in het bedrijf Netex was een vakbondsorganisatie aan de gang, toen het bedrijf in oktober in de vlammen opging. De vakbond, lid van de federatie FESITRADEH, had net zoals die in Triple A reeds de rechtspersoonlijkheid."

"Een nogal heel sterk toeval," voegt Jimmy Sorto, maquilaverantwoordelijke binnen de vakbondsfederatie FITH, eraan toe. "Deze bedrijven innen hun uitkering van de verzekering en herbeginnen onder een nieuwe naam, uiteraard zonder vakbond."


Internationale actie
FITH en FESITRADEH bundelen hun krachten om de rechten van de maquilawerkne(e)m(st)ers in Honduras te verdedigen. Dat doen ze met steun van onder meer FOS Socialistische Solidariteit en ABVV Scheldeland. Internationale solidariteitsnetwerken moeten een antwoord bieden op de nieuwe uitdagingen die voortvloeien uit het internationaal karakter van de hedendaagse economie.

 FOS-partner FITH bereidt momenteel in het kader van de Gildanzaak een aanklacht voor, aan de hand van een eigen analyse op basis van verklaringen van de arbeid(st)ers. Veel arbeid(st)ers zwijgen echter uit angst nergens meer aan de slag te kunnen. Eind november wordt de aanklacht naar de Internationale ArbeidsOrganisatie (IAO) opgestuurd. De punten die FITH wil aanvechten, zijn de schending van de Hondurese grondwet, schending van de vrijheid van vereniging (recht op vakbondsorganisatie), de sluiting van de fabriek, en het ontkennen van de meest fundamentele rechten van de arbeid(st)ers.

Gildan, dat zich profileert als verantwoordelijk ondernemer, heeft twee mogelijkheden: of door de mand vallen, of aantonen dat haar sociaal engagement méér betekent dat een hoop loze woorden...

 Lieven Pype, Zuid-Noordmedewerker FOS Centraal-Amerika
 

Meer info: klik hier 

 Oproep:

Op 10 december wordt Gildan van de FLA-ledenlijst geschrapt, als het bedrijf niet dringend één en ander bijstuurt. Voer nu de druk op: laat Gildan weten dat u op de hoogte bent, en dat het zijn imago op het spel zet: klik hier

FOS DOOR:

Deel dit artikel