Vlaanderen telt klimaatgeld dubbel

Vlaanderen komt – middenin de storm van het gebrek aan een Belgisch klimaatakkoord – met een bijdrage van 3,5 miljoen euro voor internationale klimaatfinanciering. De Vlaamse ministerraad van vrijdag 30 oktober keurde subsidies goed voor een project van de FAO dat aan klimaatbestendige landbouw doet in Malawi, Mozambique en Zambia.

11.11.11 moedigt de keuze om klimaatdoelstellingen in de Vlaamse ontwikkelingssamenwerking te integreren aan, maar heeft enkele bemerkingen bij de aankondiging. Vlaanderen telt immers bedragen dubbel: als ontwikkelingssamenwerking én klimaatfinanciering. Ondertussen blijft een geloofwaardige bijdrage aan de internationale klimaatfinanciering van België  ver weg.
 
Over drie weken begint de klimaattop in Parijs waar een internationaal, bindend en ambitieus akkoord uit de bus moet komen dat ook de ontwikkelingslanden betrekt.

Niet alleen 11.11.11 maar ook president Hollande en andere prominente figuren maakten ondertussen meermaals duidelijk dat internationale klimaatfinanciering dé sleutel zal zijn voor een akkoord in Parijs. Op VN-niveau werd in 2009 beslist dat de klimaatfinanciering, of betalingen van de ontwikkelde landen aan de ontwikkelingslanden om hen bij te staan in hun klimaatuitdagingen, vanaf 2020 jaarlijks 100 miljard dollar moet bedragen.

Sleutel voor Parijs

Zekerheid over het nakomen van deze verplichting is cruciaal om er voor te zorgen dat ontwikkelingslanden niet alleen willen maar vooral ook kunnen meestappen in een ambitieus internationaal klimaatbeleid. Die zekerheid blijft voorlopig uit, op internationaal vlak en al zeker wat de Belgische bijdrage betreft.

België en vooral Vlaanderen zijn alvast niet de beste leerlingen op vlak van klimaatfinanciering. Tussen 2010 en 2012 droegen we slecht 61% bij van de beloofde 150 miljoen euro. In 2013 werd 3,25 miljoen beloofd en 2014 bracht – na nationale en internationale druk – ongeveer 50 miljoen euro in het laatje, integraal uit het budget ontwikkelingssamenwerking.

Door het gebrek aan een intern akkoord, vorige week nog uitgebreid in het nieuws en aan de kaak gesteld door ngo’s, blijft ons land achterophinken terwijl landen als Duitsland, Frankrijk en het Verenigd Koninkrijk ambitieuze engagementen doen. Na geen of gebrekkige bijdragen in de afgelopen jaren ziet het er ook voor 2015 niet goed uit. Hoewel Wallonië en Brussel de eerste stappen zetten (7 miljoen euro en 750.000 euro respectievelijk), blijft het vanuit federale en Vlaamse kant muisstil. Tot afgelopen weekend, wanneer de aangekondigde 3,5 miljoen euro van Vlaanderen uit de bus kwam.

Kiezen graag: klimaatfinanciering of ontwikkelingssamenwerking?

Vrijdag maakte de Vlaamse regering  3,5 miljoen vrij voor internationale klimaatfinanciering. Omdat de aankondiging van minister Bourgeois komt, heeft 11.11.11 grote bedenkingen. Minister Bourgeois is immers bevoegd voor Ontwikkelingssamenwerking en niet voor Klimaat.

De keuze van Vlaanderen om klimaat – en meer specifiek de aanpassing of adaptatie aan klimaatverandering –te integreren in haar ontwikkelingssamenwerking, moedigen we aan. Het project waarvoor Vlaanderen koos wil adaptatieplanning van kleinschalige boeren in Afrika versterken en op die manier de voedselzekerheid verhogen. Positief want ontwikkeling en klimaatadaptatie zijn twee zijden van dezelfde medaille.

Het probleem zit in de manier waarop de Vlaamse regering doet uitschijnen een nieuwe bijdrage te leveren aan klimaatfinanciering terwijl het in realiteit gaat om ontwikkelingsfinanciering die op voorhand ingepland was. Vlaanderen telt dubbel: door dit project mee te tellen als klimaatfinanciering, lijkt de totale stroom van Vlaanderen naar het Zuiden hoger dan ze eigenlijk is. Het wordt namelijk geteld als ontwikkelingssamenwerking én als klimaatfinanciering.

Peanuts

Daarnaast is het aangekondigde bedrag peanuts in vergelijking met de nodige en beloofde bedragen. Voor 11.11.11 is de fair share van België in de internationale klimaatfinanciering 500 miljoen euro per jaar vanaf 2020. In de aanloop daarvan betekent dat 200 miljoen euro voor 2015. Onrealistisch? Andere landen hebben al veel hogere budgetten vooropgesteld.

Als we de huidige Belgische engagementen optellen komen we op een beloofde 11 à 12 miljoen euro, waarvan slechts 1 à 2 zal worden uitgevoerd in 2015 – zowel de aankondiging van Wallonië als die van Vlaanderen zijn voorzien voor de periode 2016-2017. Zijn de deelstaten overeengekomen dat de federale regering 198 miljoen euro zal ophoesten in 2015? Uit welk budget gaat de federale regering dit dan halen? Of kunnen we nog een bijdrage van Vlaanderen of de andere regio’s verwachten?

Vlaanderen loopt al jaren achterop op vlak van klimaatfinanciering. Vlaanderen droeg nog niets bij aan het Green Climate Fund (GCF), opgericht om het belangrijkste instrument voor klimaatfinanciering te worden. Nu Vlaanderen een bedrag dat voorzien was binnen de ontwikkelingssamenwerking ook voorstelt als een extra inspanning voor klimaatfinanciering, lijkt dat sterk op het zoeken naar een beetje goed nieuws tegen de achtergrond van een afwezig intern Belgisch klimaatakkoord. Het is tijd dat Vlaanderen, de andere regio’s én de federale regering een structurele bijdrage aankondigen voor internationale klimaatfinanciering.

Broek op enkels

11.11.11 aanvaardt niet dat onze beleidsmakers systematisch ontwikkelingsgeld dubbeltellen als klimaatfinanciering. Zo lang het ontwikkelingsbudget gelijk blijft of zelfs daalt, is dit niet goed te praten: meer uitdagingen vragen immers meer middelen. Dat België naar alle waarschijnlijkheid opnieuw zonder concrete financieringsengagementen naar een (zeer cruciale) klimaattop vertrekt is surrealistisch.

Er moet duidelijkheid komen over de financiële klimaatengagementen van België en Vlaanderen voor 2015 én een groeipad voor de periode 2016-2020 vóór de top in Parijs. Op die manier staat België niet helemaal met de broek op de enkels in Parijs en werkt ons land op die manier bovendien maximaal mee om de kans op slagen van de top mogelijk te maken.

Deel dit artikel

       


Gerelateerde artikels