Burkina Faso staat in brand, voorbode voor erger?

Burkina Faso staat in brand, voorbode voor erger?

Burkina Faso staat in vuur en vlam. De straten van hoofdstad Ouagadougou worden overspoeld door demonstranten, het parlement heeft vuur gevat en de openbare omroep is door betogers bestormd.

De reden voor deze wijdverspreide woede en onrust: de poging van President Blaise Compaoré om de grondwet te wijzigen, zodat hij in 2015 opnieuw kan deelnemen aan de verkiezingen. Compaoré staat al 27 jaar aan het hoofd van het West-Afrikaanse land, 4 jaar als chef van de militaire junta en 23 jaar via (gecontesteerde) verkiezingen. De huidige grondwet laat echter geen nieuwe termijn meer toe. Vandaag was er een stemming over die grondwetswijziging voorzien, maar die is noodgedwongen uitgesteld na de bezetting van het parlement.

Een grondwetsherziening die enkel de zittende president langer aan de macht kan houden zal een negatieve impact hebben op democratie en de rechtsstaat in Burkina Faso. Zo'n grondwetsherziening is niet alleen strijdig met de normen van de Afrikaanse Unie over democratie en governance, maar zet nu ook de stabiliteit onder druk. Burkina Faso is een relatief stabiel land, vergeleken met de regio, maar dreigt nu te verzanden in chaos en geweld, met regionale consequenties.

Deze situatie vertoont opmerkelijke parallellen met die van de landen van de Grote Meren. Ook in Burundi, DR Congo en Rwanda bevinden de huidige presidenten zich in hun laatste mandaat, volgens de grondwet. Ook in deze landen vinden er in de volgende jaren verkiezingen plaats: in 2015 in Burundi, in 2016 in Congo, in 2017 in Rwanda. En ook in deze landen is er de grote stilte van de internationale gemeenschap in het proces naar de poging tot grondwetsherziening. Verschil is wel dat Burundi, Rwanda en DR Congo een relatief vers verleden hebben van gewapend conflict: een vonk in de vorm van oproer en geweld over grondwetsherzieningen of een derde mandaat kan de situatie terug doen ontvlammen. En ook: België kan wel een rol kan spelen in die landen, in Burkina Faso heel wat minder.

11.11.11 riep al eerder, onder meer via een dossier, op om een Belgische positie in te nemen tegen het morrelen aan grondwetten om een zittende president te dienen. Niet enkel democratie en rechtsstaat zijn immers in gevaar, ook voor de stabiliteit kan dit gevolgen hebben. De volkswijsheid 'Voorkomen is beter dan genezen' geldt ook voor het Belgisch beleid naar de grote meren regio. Daarom: Didier Reynders, zeg nee tegen een derde mandaat voor Kabila, Nkurunziza en Kagame.



Deel dit artikel