Burundi: aanhouding mensenrechtenactivist baart ernstige zorgen

arrestatie pierre cavel
In Burundi is heel wat deining ontstaan over de aanhouding van Pierre Claver Mbonimpa, boegbeeld van het middenveld en voorzitter van een van de belangrijkste Burundese mensenrechtenorganisaties, APRODH. De officiële aanklacht luidt 'het bedreigen van de interne en externe veiligheid'.

De aanhouding is de zoveelste stap in een steeds kleiner wordend democratisch speelveld in Burundi. Samen met de Burundese middenveldorganisaties is 11.11.11 erg verontrust over deze arrestatie en de gevoelige informatie die Pierre Claver aan de oppervlakte bracht. We vragen dan ook zijn onmiddellijke vrijlating.

Om dit kracht bij te zetten steunen we vanuit België het 'groene vrijdag'-initiatief van het Burundese middenveld. Dat zal zich op vrijdag 23 mei in het groen hullen, dezelfde kleur als het gevangenisplunje van Pierre Claver.  

Aanval op het middenveld

Het middenveld, van boerenorganisaties over religieuze verenigen tot mensenrechtenverdedigers, speelt in Burundi een cruciale rol. Tijdens de bloedige geschiedenis van de burgeroorlog was een heel aantal organisaties de drijvende kracht in de zoektocht naar een oplossing van het conflict.

Ook vandaag is hun werk van groot belang om, in de politieke problemen waarmee het land worstelt, de kloof tussen de burger en de overheid te dichten en die overheid op haar verantwoordelijkheid te wijzen.

Dat is nu zelfs meer dan ooit aan de orde in Burundi omdat er volgend jaar verkiezingen plaatsvinden en de regering (gedomineerd door partij CNDD-FDD) de vrijheid van meningsuiting en ruimte voor het middenveld, de pers en de politieke oppositie sterk aan het afbouwen is. Dit doet ze recent onder meer door de jeugdliga van de partij in te zetten om opposanten te dwarsbomen en kritische stemmen te bedreigen. En daarbij schuwt die jeugdliga geen geweld. 

 groene vrijdag

11.11.11 hulde zich op vrijdag 23 mei in het groen, dezelfde kleur als het gevangenisplunje van Pierre Claver
 

#FreeMbonimpaPC

11.11.11, dat in Burundi diverse middenveldorganisaties ondersteunt, is dan ook verontwaardigd over de aanhouding van Pierre Claver Mbonimpa, boegbeeld van het middenveld en voorzitter van een van de belangrijkste Burundese mensenrechtenorganisaties APRODH.

Reden voor zijn arrestatie: zijn onderzoek naar de militaire opleiding en bewapening van de CNDD-FDD jeugdliga (Imbonerakure) in Oost-Congo, net over de grens met Burundi.

Pierre Claver Mbonimpa werd in de nacht van 15 op 16 mei aangehouden nadat hij de voorbije tien dagen al driemaal door de politie was opgeroepen. De mensenrechtenactivist is intussen overgebracht naar de centrale gevangenis van Mpimba in hoofdstad Bujumbura.

Enkele dagen geleden werd hij opnieuw ondervraagd door de procureur. Hij is aangeklaagd voor het bedreigen van de interne en externe veiligheid, waarop een maximum van 8 jaar cel staat. Op vrijdag 23 mei zou de rechter een uitspraak moeten doen over de gegrondheid van het dossier en de bijhorende aanklacht.

Petitie 

Het Burundese middenveld lanceerde ondertussen een petitie voor een onafhankelijke commissie die het bewapenen van de Imbonerakure onderzoekt.[Je kan ze hier ondertekenen]. Deze petitie is afgelopen.

 

Straffeloosheid

De directe aanleiding voor zijn aanhouding was zijn tussenkomst op de radio waarin hij het had over de aanwezigheid van de Imbonerakure in het oosten van de Democratische Republiek Congo (DRC), net over de grens met Burundi. De Imbonerakure zouden daar wapens, uniformen en een militaire opleiding krijgen. Pierre Claver had aan de autoriteiten gevraagd bepaalde informatie waarover hij beschikte te verifiëren en verleende zijn volledige medewerking aan de Burundese politie.

Recent is er ook een diplomatieke nota van de VN-missie in Burundi (BNUB) gelekt over het uitdelen van wapens en uniformen aan de jeugdliga van de CNDD-FDD. Die jeugdliga gedraagt zich steeds meer als een militie en opereert in alle straffeloosheid.  

Onmiddellijke vrijlating

11.11.11 sluit zich aan bij de eis van het lokale middenveld om Pierre Claver onmiddellijk en zonder voorwaarden vrij te laten en steunt daarom het 'groene vrijdag'-initiatief van het Burundese middenveld, dat zich op vrijdag 23 mei in het groen hult, dezelfde kleur als het gevangenisplunje van Pierre Claver.

Het is belangrijk dat het middenveld haar rol ten volle kan spelen en op een onafhankelijke manier aan onderzoek kan doen, zonder intimidatie van de overheid. Nochtans is dat middenveld meer en meer het voorwerp van bedreigingen en van juridische aanvallen.

We vragen aan België om deze zaak van dichtbij te blijven opvolgen en zich publiek over deze en toekomstige zaken uit te spreken.

Ook is 11.11.11 erg bezorgd over de activiteiten van de Imbonerakure, de erg nauwe ruimte voor politieke oppositie en het verhoogd risico op politiek geweld in aanloop naar de verkiezingen van 2015. België moet pleiten voor een onafhankelijk politie- en justitieapparaat dat mensenrechtenschendingen bestrijdt en voorwaarden over politieke ruimte koppelt aan haar verkiezingsfinanciering. 

Verkiezingen 2015

Als belangrijke donor van Burundi heeft België hier een belangrijke rol te spelen: België kan voldoende druk uitoefenen opdat fundamentele mensenrechten gerespecteerd worden en de verschillende spelers vrij kunnen bewegen en handelen, zonder gevaar voor eigen leven of vrijheid.

België kan op internationaal niveau concrete voorstellen doen om de verkiezingen van 2015 optimaal voor te bereiden, zoals:

  1. verkiezingsobservatiemissies op lange termijn die afhankelijk zijn van deelname van alle betrokken partijen aan het verkiezingsproces;
  2. internationaal onderzoek door een expertengroep naar de geruchten over de verdeling van wapens en trainingskampen in Burundi en Oost-Congo;
  3. de conclusies van zulk onderzoek koppelen aan een internationaal regime (EU, VN) van sancties (inreisverbod of bevriezingen tegoeden) tegen personen die het vredesproces op de helling zetten.

 

pierre claver

Wie is Pierre Claver Mbonimpa?

  • 66 jaar oud;
  • een van de belangrijkste Burundese mensenrechtenactivisten;
  • stichter en voorzitter van APRODH, de Burundese associatie voor de bescherming van mensenrechten en gedetineerden. APRODH is erg actief rond het beschermen van mensenrechten in al haar facetten, met inbegrip van gedetineerden, kinderen en slachtoffers van seksueel geweld;
  • voormalige overheidsfunctionaris en politieagent;
  • zat een tijd achter de tralies op basis van foute beschuldigingen en werd er gefolterd, wat hem inspireerde tot het oprichten van APRODH;
  • winnaar van verschillende internationale awards, zoals Martin Ennals Award (2007) en de Henry Dunant Award (2011).

Deel dit artikel

       


Gerelateerde artikels