Dossier Cosmetische standaarden, oneerlijke handelspraktijken en voedselverspilling

Dossier Cosmetische standaarden, oneerlijke handelspraktijken en voedselverspilling

Eén derde van al het wereldwijd geproduceerde voedsel wordt uiteindelijk niet geconsumeerd. En dit terwijl 805 miljoen mensen, of één persoon op negen, honger lijden. Ieder jaar gaat maar liefst 1,3 miljard ton voedsel verloren.

Voedselverlies is niet hetzelfde als voedselverspilling. Voedselverlies is de hoeveelheid voedsel die geproduceerd wordt voor menselijke consumptie, maar die door uiteenlopende oorzaken uit de voedselketen geraakt.

Voedselverspilling is een deel van voedselverlies. Het betreft de hoeveelheid voedsel, geschikt voor menselijke consumptie, die verloren gaat door menselijk toedoen of nalatigheid.

Voedselverspilling is een symptoom van de gebrekkige werking van een voedselsysteem. De lokale voedselsystemen in het Zuiden worden onder andere gekenmerkt door armoede, ongelijkheid en een groot gebrek aan voedselzekerheid. 

Schaalvergroting

In ons voedselsysteem slorpt de agro-industrie de duurzame lokale familiale landbouw beetje bij beetje op. Het wordt gedreven door schaalvergroting, concentratie, industrialisering wereldwijde competitie en is erg afhankelijk van ingevoerde grondstoffen en energie.

In ons systeem kopen de mensen hun voedsel doorgaans niet rechtstreeks bij de boer, maar in supermarkten. Grootwarenhuizen, maar ook grote verwerkers, mondiale merken en handelaars hebben dominante posities verworven als belangrijkte doorgeefluiken tussen voedselproducenten en consumenten, en tussen hen woedt veel onderlinge concurrentie.

Daardoor, en door de ongelijke posities in de keten, zijn oneerlijke handelspraktijken ontstaan die de positie van producenten steeds meer verzwakken, hun inkomen aantasten, druk zetten op arbeidsomstandigheden en het milieu en voedselverspilling veroorzaken.

Tegelijk stellen supermarkten en hun consumenten hoge eisen aan het voedsel, niet enkel wat betreft hygiëne en voedselveiligheid, maar ook voor het uitzicht. Dit worden 'cosmetische voedselstandaarden' genoemd. Ze geven aanleiding tot voortdurende sortering van perfect eetbare producten. Wat er niet mooi genoeg uitziet, wordt afgekeurd.

Kenia en Ecuador

In dit dossier zoomt 11.11.11 in op oneerlijke handelspraktijken en cosmetische voedselstandaarden. We leggen uit hoe deze fenomenen voedselverspilling veroorzaken. We deden onderzoek in Kenia en Ecuador en zijn er meer dan ooit van overtuigd dat ze allebei dringend en kordaat aangepakt moeten worden.

Op het einde van dit dossier formuleren we politieke aanbevelingen voor deze twee oorzaken van voedselverspilling, concrete aanbevelingen op verschillende beleidsniveaus. Want 'sorry' is niet genoeg.

Case study Kenia

In het kader van dit terreinonderzoek trokken we naar Kenia.  De resultaten zijn verbluffend. Boeren die tot 80% van hun oogst moeten weggooien. Dagloners die niet betaald worden. Exportbedrijven die tot de helft van de groenten en het fruit moeten terugsturen naar de boerderij. Boontjes waar systematisch 5 cm wordt afgesneden. Hoe is dat allemaal mogelijk? En welke rol spelen wij, het Westen, daarin? 

Bekijk hier het verslag van ons terreinonderzoek.

Deel dit artikel

       


Gerelateerde artikels