Dezelfde dromen koesteren

Diaconia is een Braziliaanse NGO die zich vooral toelegt op vormingswerk in de volkswijken van Recife en Fortaleza (Noordoosten van het land). Het is een partnerorganisatie van Volens-Itinerans in de actie “Ondersteunen van initiatieven ter verhoging van de actieve deelname van de gemarginaliseerde bevolking in het democratisch proces”. Met een tiental lokale NGO’s werken we samen aan een programma om de democratische mechanismen toegankelijker te maken door meer participatie, bewustmaking en vorming. Hieronder leest u een gesprek met enkele medewerkers van Diaconia naar aanleiding van hun deelname aan het Wereld Sociaal Forum in januari 2005.


Het Wereld Sociaal Forum vond plaats in Rio Grande do Sul, in het Zuiden van Brazilië. Wat betekende dit voor Brazilië?

Pr. Arnulfo Barbosa – Het Wereld Sociaal Forum (WSF) is een belangrijke tegenpool van Davos (Zwitserland) en begint zelfs de agenda ervan te bepalen. Het WSF is het bewijs van de vitaliteit, de creativiteit en de kracht van de volksbewegingen, de civiele maatschappij (het middenveld), de vakbonden en de religies. Deze krachten werken samen aan het uitbouwen van een alternatief project en een rechtvaardige wereld, na de val van het staatssocialisme en de verspreiding van het neoliberaal project. Tijdens dit vijfde Forum was de participatie van de deelnemers groter en er kwamen ook meer voorstellen van hen dan tijdens het Forum van 2002, dat eveneens doorging in Rio Grande do Sul. De aanwezigen willen zich duidelijk nog meer inzetten voor de verspreiding van alternatieven tegen het neoliberaal model. Het Forum was een belangrijk moment om de hoop te vieren, de kennis en de culturele diversiteit te delen en het engagement te versterken in het zoeken naar een Andere Mogelijke Wereld.

Hoe moeten we dit Forum bekijken binnen de context van Brazilië, een land met een linkse regering, geleid door een gewezen metaalarbeider? Een land waarvan de economische groei herneemt maar dat de ongelijke inkomensverdeling niet kan aanpakken, net zomin als de grote sociale ongelijkheid ?

Pr. Arnulfo Barbosa - De regering van Lula leeft met een dilemma. Aan de ene kant nodigt ze de bevolking uit om actief deel te nemen, organiseert ze Raden voor Sociale en Economische Ontwikkeling, moedigt ze Conferenties aan, definieert ze nieuwe publieke beleidsdomeinen en vaardigt ze nieuwe wetten uit. Aan de andere kant is ze behoudsgezind met betrekking tot het economische beleid. Er ontstaan voortdurend begrotingsproblemen en de belastingdruk neemt toe. Om het land te kunnen regeren doet ze toegevingen in vitale vraagstukken en neemt ze verantwoordelijkheden op die diametraal staan tegenover de beloftes van de verkiezingscampagne. Resultaat: de sociale veranderingen die door de bevolking werden verwacht gaan niet door, de wetten worden niet goedgekeurd. Een duidelijk voorbeeld van deze tegenstelling is de landbouwhervorming: de hervorming gaat langzamer dan in de vorige regering. Vandaag, meer dan halverwege de regeringstermijn worden de volksbewegingen, de civiele maatschappij en de kerken die de regering mee in het zadel hielpen, ongeduldig. Ze staan zelfs afwijzend tegenover deze regering. Ze moeten opnieuw hun krachten bundelen om de hervormingen er door te krijgen.

Hoe ziet Diaconia de relatie met haar partnerorganisaties ?

Alexandro Botelho - We worden voortdurend uitgedaagd om nieuwe partnerrelaties aan te gaan. We zien vandaag duidelijk dat we alleen en geïsoleerd niet veel resultaten zullen boeken. We moeten het partnerschap herdenken. Het gaat er niet alleen om te ontvangen wat ons wordt aangeboden, zelfs al gebeurt dat met de beste bedoelingen. Partners moeten in eenzelfde richting kunnen kijken, dezelfde dromen koesteren. Het gaat om het geloof in eenzelfde project. Deze relatie is alleen mogelijk wanneer er wederkerigheid bestaat, of anders gezegd wanneer ieder inbrengt wat hij kan of bezit. Het resultaat van deze relatie is solidariteit binnen een gemeenschappelijk leerproces. Participatie en medeverantwoordelijkheid zijn fundamentele ingrediënten voor succes bij partnerwerking.

Welke ervaringen en bijdragen uit het Zuiden kunt u delen met landen uit het Noorden?

Marcelino Lima en Alexander Botelho - De mobilisering van de civiele maatschappij rond het programma “1 miljoen waterreservoirs”, opgezet in de halfwoestijn van het Noordoosten, en waaraan Diaconia een belangrijke organisatorische bijdrage heeft geleverd, is een mooi voorbeeld van een voor het Noordoosten van Brazilië belangrijke ervaring. Belangrijker dan de bouw van inmiddels meer dan 50.000 waterreservoirs, is het proces van sociale mobilisering en de vorming voor gezinnen inzake het goede gebruik van water. Dit zal bijdragen tot meer zelfredzaamheid (duurzaamheid) en onafhankelijkheid bij toekomstige acties. We hebben ook al heel wat gemeenschappelijke stappen gezet op het vlak van jeugdwerk, de rechten van het kind en van de adolescent, om zo betere voorwaarden te scheppen voor de integrale ontwikkeling van jongeren. Door in een netwerk te werken versterken we de gemeenschapsleiders en de NGO’s.

Hoe kan de Noord-Zuidrelatie versterkt worden?

Marcelino Lima - Deze relatie mag niet alleen gezien worden als hulp van de rijke landen aan de armere landen. Zij moet beschouwd worden als het delen van middelen, van pedagogische en menselijke antwoorden en het delen van alternatieven om armoede en sociale ongelijkheid tegen te gaan. Deze relatie zou moeten leiden tot een band van solidariteit en wereldbewustzijn, tegengesteld aan het huidige mondiale model. Met betrekking tot Brazilië zijn er verschillende processen van “empowerment” van uitgesloten groepen.  Wijzelf werken zo bvb. mee aan een project voor digitale insluiting, d.m.v. computer- en internetopleidingen in de volkswijken van Recife. Wij kunnen deze ervaringen delen met groepen en mensen in het Noorden.


Bart Vetsuypens
Kris Fierens

________

Bart Vetsuypens, coöperant voor Diakonia-Recife, werkt aan een project voor “digitale insluiting” in een omvangrijke volkswijk van Recife. Het is de bedoeling met dit project de wijk en vooral de vele jonge inwoners te “ontsluiten” voor de digitale evolutie en er hen vertrouwd mee te maken. E-mail en digitale communicatie kan immers sterk bijdragen tot meer democratie en “empowerment”. Het project krijgt stilaan steun van de lokale overheid en van volksorganisaties. Bart was vele jaren leraar in het Brusselse en legde zich toe op het digitaal wegverkeer en haar pedagogische implicaties. Sinds twee jaar werkt en leeft hij, samen met zijn partner Carina Haesen, in de volkswijken van Recife.

________

Dit artikel verscheen in het driemaandelijks tijdschrift van Volens Toyi (uitgave van maart 2005).
 

 

 

Deel dit artikel