Jaarrapport 11.11.11 : de ontwikkelingssamenwerking ontcijferd

Jaarrapport 11.11.11 :  de ontwikkelingssamenwerking ontcijferd

11.11.11 bracht vorige week haar jaarrapport uit. Elk jaar nemen we traditioneel de officiële ontwikkelingshulp (ODA) en de besteding daarvan onder de loep. Deze keer gooien we het over een ander boeg. Eén jaar na de conferentie over Financiering voor Ontwikkeling (Addis Abeba) schetsen we het bredere verhaal: we zoomen naast de ODA ook in op de verschillende andere financiële stromen die van belang zijn voor het behalen van de Sustainable Development Goals en gingen na welke rol ontwikkelingssamenwerking daarin kan spelen.

Aandeel ODA neemt af...

Het aandeel van de officiële ontwikkelingshulp in de totale financieringsstromen tussen meer en minder ontwikkelde landen neemt af. Dit betekent niet dat we ODA moeten loslaten, maar wel dat we meer aandacht moeten besteden aan het ontwikkelingspotentieel van die andere stromen. Met haar jaarrapport focust 11.11.11 daarom op ODA als hefboom voor binnenlandse publieke en private investeringen en gingen we dieper in op remittances (het geld dat migranten terug naar huis sturen), schulden en Aid for Trade.

11.11.11 ziet nog weinig concrete engagementen van ons land met betrekking tot die bredere agenda. Zo kondigde minister De Croo een grondige reflectie aan over hoe remittances als hefboom kunnen dienen, maar zijn er nog geen concrete stappen gezet. Idem bij het gebruik van publieke financiering als hefboom voor private middelen. Een voorbeeld zijn de Humanitarian Impact Bonds waar potentieel in zit, mits een aangepaste aanpak en het goed afwegen van risico's.

.... maar blijft cruciaal

Voor de Belgische partnerlanden blijft ODA echter cruciaal. Veel belangrijker dan andere financiële stromen zoals remittances of private investeringen. Toch daalde het percentage van het BNI dat België uitgeeft aan ontwikkelingssamenwerking in 2015 tot 0.42%. In totaal werd er voor 327 miljoen euro bespaard, waarvan 195 miljoen via onderbenutting oftewel het blokkeren van middelen. 11.11.11 noemt dit een besparing. Blokkeringen worden dan wel soms ongedaan gemaakt in een nieuw begrotingsjaar, nooit wordt er ook nieuw geld vrijgemaakt. Het project mag dan gered zijn, de middelen zijn dat niet.

Bovendien komt de totale ODA nog verder onder druk omdat het budget steeds meer doelstellingen moet financieringen zonder extra middelen. Zo ging maar liefst 12% van het totaal naar de opvang van vluchtelingen in eigen land. Een ander voorbeeld is de internationale klimaatfinanciering. Een nieuwe belofte voor een extra uitdaging, maar momenteel op de kap van het ontwikkelingsbudget.

11.11.11 vraagt dan ook expliciet dat de regering in de huidige begrotingsbespreking niet verder bespaart op ontwikkelingssamenwerking, maar ook nadien niet via onderbenutting. Bovendien moet België meer middelen voorzien voor meer uitdagingen zodat het budget ontwikkelingssamenwerking niet onder druk staat van de (weliswaar belangrijke) financiering van uitdagingen zoals de opvang van vluchtelingen en de klimaatfinanciering. Tot slot moet er meer ambitie zijn voor de brede agenda zoals bv. maatregelen om de transferkost van remittances te beperken tot maximaal 3%.

Griet Ysewyn
Beleidsmedewerker Ontwikkelingsbeleid

Deel dit artikel