Klimaattop Durban: de wereld blijft slaapwandelen richting 4 °C klimaatopwarming

De onderhandelaars op de VN-klimaatonderhandelingen hebben een zeer minimaal akkoord gesloten, dat absoluut onvoldoende is om de wereld te beschermen tegen klimaatopwarming. Ze konden op het nippertje een complete mislukking vermijden. Het plan zet het Groene Klimaatfonds op de rails, maar voorziet geen enkele concrete financieringsbron. Het kan nauwelijks voorkomen dat de klimaatopwarming verder evolueert richting 4°C. Er komt een tweede verbintenisperiode van het Kyotoprotocol, maar de belangrijkste spelers doen niet mee.


"De onderhandelaars sturen de hongerigen in de wereld een duidelijke boodschap: 'Eet desnoods CO2'", zegt Saar Van Hauwermeiren van Oxfam. "Regeringen moeten nu vasthouden aan het minimum dat ze hier in Durban verwezenlijkt hebben en nu onmiddellijk werk maken van een lagere CO2-uitstoot en het Groene Klimaatfonds voorzien van financiering. Als de landen niet snel minder uitstoten, blijft het uiterst moeilijk om de klimaatopwarming onder de 2 graden te houden."


In de discussies tussen de EU, de VS, Brazilië, Zuid-Afrika, India en China over de wettelijke vorm van een toekomstig akkoord werd een belangrijke bladzijde omgeslagen in de richting van wederzijds begrip. Maar na weken van tegenwerking door de VS konden de onderhandelaars geen concrete en degelijke financieringsbronnen vinden om het Groene Klimaatfonds te spijzen. Er zijn ook geen nieuwe, grondige doelstellingen voor de beperking van de CO2-uitstoot in het vooruitzicht.


Brazilië, Zuid-Afrika, India en China hadden niet de moed om met de EU en de kwetsbare landen een ambitieuze coalitie te sluiten voor ruimere en snellere uitstootbeperkingen. De kans bestaat dat de onderhandelaars in de toekomst toch de VS moeten achterlaten om het soort akkoord te bereiken dat nodig is.


"We kunnen niet anders dan Durban een grote ontgoocheling te noemen," zegt Saar Van Hauwermeiren. "De schuld daarvoor ligt helemaal bij de VS en landen als Canada, Japan en Australië. Zij lagen van begin tot einde dwars bij de onderhandelingen."


De EU zette een belangrijke stap door zich te engageren voor een tweede verbintenisperiode van het Kyotoprotocol. Dit protocol blijft de basis van de internationale inspanningen om de klimaatverandering aan te pakken en de verlenging ervan was een belangrijke vraag van de Afrikaanse landen. Maar de nieuwe Kyotoronde gaat minder ver dan verwacht en bevat achterpoortjes die het protocol verzwakken.


Deze mislukking zal pijnlijke gevolgen hebben voor arme mensen overal in de wereld. Een temperatuurstijging van 4 graden zal verwoestende gevolgen hebben voor arme boeren. Zij krijgen nog meer te lijden onder honger en armoede.


Als er geen actie ondernomen wordt, zal de oogst in sommige regio's van Afrika met meer dan de helft verminderen, nog binnen deze of volgende generatie. De voedselprijzen kunnen binnen de volgende twintig jaar meer dan verdubbelen, de klimaatverandering is verantwoordelijk voor de helft van deze stijging. Dit maakt het nog essentiëler om de kwetsbaarste mensen op een concrete manier te helpen om zichzelf te beschermen tegen het veranderende klimaat.


"We kunnen het Groene Klimaatfonds niet zomaar laten verdorren," zegt Saar Van Hauwermeiren. "De regeringen moeten zonder aarzelen voldoende voorspelbare financieringsbronnen zoeken. Een kleine taks op financiële transacties en een heffing op de uitstoot van de internationale scheepvaart zijn goede opties."


"Mensen die geven om het lot van de armen in de wereld én om hun eigen economische toekomst zouden kwaad moeten zijn op de regeringen die er in Durban niet in geslaagd zijn om de nodige actie te ondernemen. Maar boosheid alleen zal de klimaatverandering niet oplossen. Op de VN-conferentie in Rio de Janeiro komt er in juni nog een kans om ambitie te tonen en het akkoord te sluiten dat we nodig hebben. Degenen die niet bereid zijn te onderhandelen voor zo'n resultaat zouden dan simpelweg beter thuisblijven."

Deel dit artikel