Lessen uit Think Global Day Migratie en Ontwikkeling

Op dinsdag 16 mei organiseerde 11.11.11 haar derde Think Global Day. Dit jaar bogen Belgische en internationale topsprekers zich over migratie en ontwikkeling, het thema van onze najaarscampagne. Meer dan 200 mensen namen deel aan de studiedag. De VN-rapporteur voor de rechten van migranten gaf een opgemerkte keynote, gevolgd door drie deeldebatten over een specifieke migratiethematiek en een slotpanel met minister van Ontwikkelingssamenwerking Alexander De Croo. Hieronder enkele grote lijnen.

Stand van zaken door de VN-Rapporteur

François Crépeau, Speciale VN-Rapporteur voor de rechten van migranten, maakte de stand van zaken op aan het eind van zijn zesjarige mandaat. De Speciale Rapporteur stelde zijn Report on the human rights of migrants on a 2035 agenda for facilitating human mobility voor dat moet dienen als input voor de internationale onderhandelingen voor een Global Compact on Migration. Het rapport bevat acht doelstellingen met concrete targets en indicatoren en een sterke oproep voor het faciliteren van veilige en legale migratieroutes. Overheden moeten de mobiliteitsmarkt weg nemen uit de handen van de mensensmokkelaars. Crépeau kaartte de nefaste effecten van het Europese grenzenbeleid aan: alternatieve, nog gevaarlijkere migratieroutes en grove schendingen van de rechten van migranten. Hij benadrukte de nood aan een ruimer beleid inzake arbeids- en studentenmigratie.

Beeldvorming

Ook de beeldvorming over migratie kwam op de Think Global Day aan bod. Bart Eeckhout (De Morgen), Dalilla Hermans (Charlie Magazine) en Daniel Howden (The Guardian/Refugees Deeply) bespraken het politieke en mediadiscours over vluchtelingen en migratie. Uit het panel kwamen een aantal aanbevelingen waar redacties meteen mee aan de slag kunnen. Een sterke oproep om weg te blijven van watermetaforen en het gebruik van het woord 'illegalen'. Daniel Howden benadrukte de nood aan meer onderzoeksjournalistiek als tegengewicht tegen snelle en oppervlakkige 'clickbait' berichtgeving. Dallila Hermans hield een sterk pleidooi voor meer diversiteit binnen de nieuwsredacties als eerste stap naar een correctere berichtgeving over migratie en racisme.

Fort Europa

In een panel over 'Fort Europa' bogen Gerald Knaus, die gezien wordt als de architect van de EU-Turkije deal, Charlotte Vandycke (Vluchtelingenwerk Vlaanderen), Eva Berghmans (Amnesty International Vlaanderen) zich over het Europese grenzenbeleid en de akkoorden die de EU afsluit met derde landen. Iedereen was het eens dat de EU de implementatie van de deal volledig fout heeft aangepakt. Toch verschillen de visies grondig over het idee achter dit akkoord. Knaus ziet het Turkije akkoord als enige haalbare politieke alternatief voor het complete afsluiten van de grenzen, waar Orban en anderen voor staan.

Vluchtelingenwerk Vlaanderen en Amnesty benadrukken de systematische schendingen van de rechten van vluchtelingen in Turkije. Deze maken dat Turkije geen 'veilig land' is voor mensen op de vlucht, en dat het terugsturen ingaat tegen de Conventie van Genève. Alle drie zijn het eens over twee zaken: deze deal mag geen blauwdruk zijn voor akkoorden met andere landen en de EU moet veel meer investeren in veilige en legale toegangswegen. Ook 11.11.11 deelt die visie.

Migratie motor van ontwikkeling

Het derde panel bracht een boeiende gesprek over de rol van de diaspora in de ontwikkeling in herkomstlanden. Tom De Bruyn stelde het nieuwe 11.11.11/HIVA onderzoek over remittances voor. Elene Sana van het Filipijnse Centre for Migrant Advocacy (en partner van 11.11.11) pikte daarop in met haar verhaal over de impact van de diaspora in de Filipijnen. Zij besprak de noodzaak van een betere bescherming van arbeidsmigranten. Marie Chantal Uwitonze, voorzitter van African Diaspora Network Europe benadrukte de cruciale rol die de diaspora speelt in ontwikkeling niet alleen via financiële transfers, maar ook in het circuleren van skills, best practices en ideeën. Europese overheden moeten de transnationaliteit van migranten erkennen en faciliteren eerder dan ze te problematiseren.

Slotdebat

Tot slot ging minister voor ontwikkelingssamenwerking De Croo en 11.11.11 directeur Bogdan Vanden Berghe in debat met Elene Sana en François Crépeau. Gevoelig onderwerp was de toenemende verschuiving van ontwikkelingsmiddelen naar grensbewaking en migratiecontrole in Afrikaanse landen. Ook de minister bevestigde deze problematische tendens en zei dit te bespreken met collega ministers op het Europese niveau. De directeur van de Noord-Zuid koepel benadrukte dat België harder op de tafel moet slaan, gezien België zelf ook een van de grotere investeerders is binnen het Trust Fund waarin deze verschuiving plaats vindt. De minister vond ook de hoge transferkosten voor remittances een probleem en kondigde aan werk te maken van het terugdringen van de kosten in samenwerking met zijn collega's bij Financiën, Economie en Migratie.

Flor Didden
Beleidsmedewerker Migratie

Deel dit artikel