Met fotosets mondiaal leren bij jonge kinderen

Studio Globo brengt sinds drie jaar fotosets uit voor kleuters en voor de eerste graad van het lager onderwijs. Met deze sets willen we een antwoord bieden op de grote vraag naar materiaal voor mondiaal leren bij jonge kinderen. De fotoset verschijnt telkens in de campagne van Broederlijk Delen en komt nadien in het vaste aanbod voor kleuters. Elke fotoset is opgebouwd rond een centrale figuur: Raichel in de Filippijnen, Abiba in Burkino Faso en Mama Betty in Congo. Een fotoset bestaat uit twaalf foto's van A3 of A4-formaat. Bij de foto's hoort een handleiding met een verhaal en activiteiten voor de klas.

Van begin oktober tot eind december hield Karen Kerff een onderzoek over de kwaliteit van deze fotosets. Karen deed haar stage bij Studio Globo, in het kader van haar opleiding sociale pedagogiek. Ze bevroeg zowel kleuterleid(st)ers, leerkrachten van de eerste graad lager onderwijs als docenten van de Bachelor Kleuter- en Lager onderwijs.

Identificatie is belangrijk

We onderzochten hoe de beide groepen de foto's en het verhaal beoordelen, hoe zij het verhaal gebruiken, of de foto's en de verhalen aansluiten bij de leefwereld van de kinderen, welke fotoset zij het meest geschikt vinden... Uit dit kleinschalig onderzoek (interviews met zeven docenten en zeven leerkrachten) kwam zeer veel interessante informatie. Leerkrachten vertelden dat de kinderen erg enthousiast reageren op de fotosets, dat ze geboeid zijn door het verhaal en de foto's. De foto's spreken jonge kinderen erg aan: ze zijn kleurrijk, sprekend, er is veel op te zien. Vaak blijven kinderen er in gesprekken of in hun spel nog mee bezig. Leerkrachten en docenten vinden het belangrijk dat er veel kinderen op de foto's staan en dat het hoofdpersonage van het verhaal een kind is met dezelfde leeftijd als de kinderen in de klas. Dat is belangrijk voor de identificatie.
Een leerkracht van de tweede kleuterklas vertelt: "De kinderen konden zich er dus in herkennen en zich met Abiba identificeren, Abiba mocht zeker wel in hun klasje komen."

Dagelijkse leven als instap

In het verhaal komen heel gewone, dagelijkse dingen aan bod. Kinderen spelen, eten, maken zich zorgen, zijn fier..., net zoals kinderen hier. Uit de interviews blijkt dat er heel wat aanknopingspunten in de verhalen zitten om in de klas verder op in te gaan. "Het verhaal was gevarieerd, heel simpel maar het bood veel aanknopingspunten, bijvoorbeeld een baby die geboren wordt en een cadeautje dat daarvoor gekocht wordt", vertelt een zorgcoördinatrice. Het verhaal kan een opstap zijn om over andere dingen te praten.

Fotoset: meer dan een fotoverhaal

Meestal gebruiken leerkrachten het verhaal op een vast moment in de dag of de week. De handleiding laat toe om zelf te kiezen hoe intensief je ermee wilt werken: je kiest hoe diepgaand je ingaat op wat er in het verhaal gebeurt en op wat er te zien is op de foto's, welke activiteiten je doet. Veel leerkrachten en docenten raden aan om een aantal activiteiten te doen. Het verhaal wordt concreter en beklijft meer.
Uit de interviews blijkt dat men de foto's bruikbaar vindt om onder andere te tonen "dat anders zijn niet slechter of beter is, dat het gewoon zo is en dat je daar veel mee kunt doen." Iemand anders vindt het belangrijk "dat de kleuters er zich in herkennen, dat ze een andere cultuur leren kennen."

Band met het eigen leven

Docenten vinden het belangrijk om goed in te schatten wanneer de fotosets gebruikt kunnen worden in een klas. Ook is het belangrijk om tegelijk de aanwezige diversiteit in de eigen klasgroep te ontdekken en het verband te leggen met gelijkenissen en verschillen in het verhaal van een kind dat verder weg leeft.

Deze fotosets zijn dus een zeer mooi middel om jonge kinderen op een correcte manier kennis te laten maken met een andere cultuur en hen deze leren te appreciëren. Ze dragen zeker bij tot een positieve beeldvorming over andere culturen.

De nieuwste fotoset met handleiding ‘Fanfan en Mitou in Haïti' is nu reeds verkrijgbaar bij Broederlijk Delen waar deze een onderdeel vormt van de campagne.

Beslist een aanrader.

Dit artikel verschijnt ook in de lesbrief Wereldreis van maart 2008. Meer info over een abonnement of proefnummer vind je op de Wereldreis-pagina's.



Studio Globo DOOR:

Deel dit artikel