Syrië: wat zijn de slaagkansen van Genève IV?

aid-convoy-attackedOp 23 februari 2017 ging in Genève een nieuwe ronde van VN-vredesgesprekken over Syrië van start. Syriërs hebben echter alle vertrouwen verloren in de internationale gemeenschap en verwachten weinig van Genève IV. Concrete vooruitgang op het terrein is daarom essentieel voor de legitimiteit van de nieuwe vredesgesprekken.

Genève IV vertrekt vanuit VN-Veiligheidsraadresolutie 2254, dat onder meer oproept tot inclusief en niet-sektarisch bestuur, een nieuwe grondwet en vrije verkiezingen, en de creatie van een monitoringsmechanisme voor een staakt-het-vuren. Eind januari 2017 publiceerde het Russische persagentschap Sputnik een ontwerp-grondwet die door Rusland geschreven werd, wat leidde tot luid protest van Syrische organisaties.

Wie schuift mee aan tafel?

De twee belangrijkste spelers die aanschuiven aan de onderhandelingstafel zijn de Syrische regering en de High Negotiations Committee (HNC), de grootste oppositiegroep. Islamitische Staat en Jabhat Fatah al Sham (JFS, de Syrische tak van Al Qaida) zijn niet uitgenodigd. Ook de Koerdische PYD, die grote delen van Noord-Syrië controleert, is onder Turkse druk opnieuw niet uitgenodigd.

De afgelopen weken en maanden vonden ondertussen belangrijke machtsverschuivingen plaats tussen de verschillende gewapende oppositiegroepen in Noord-Syrië. JFS lanceerde op 24 januari een offensief tegen verschillende van de gewapende groepen die deelnamen aan Astana. Op 28 januari kondigden JFS en vier andere groepen de creatie aan van een nieuwe coalitie, Hayat Tahrir al Sham. Op 25 februari eiste HTS een bomaanslag tegen de Syrische geheime dienst op. Volgens de VN was deze aanslag duidelijk gericht op het verstoren van Genève IV. De Syrische regering voerde het aantal luchtaanvallen de afgelopen week ondertussen gevoelig op, waardoor het broze staakt-het-vuren verder onder druk komt te staan.

Vooruitgang op het terrein

Een duurzame oplossing voor Syrië kan enkel politiek zijn, dus Genève IV moet alle politieke steun krijgen. 11.11.11 pleit daarom voor een sterkere en onafhankelijke VN-monitoring van een hernieuwd staakt-het-vuren, het uitvoeren van humanitaire luchtdroppingen en -bruggen boven belegerde Syrische gebieden, de vrijlating van politieke gevangenen en de ontplooiing van internationale observatoren in Syrische detentiecentra. De militaire steun aan alle strijdende partijen moet daarnaast onmiddellijk stopgezet worden. Enkel op die manier kunnen betekenisvolle vredesgesprekken plaatsvinden die leiden tot een politieke transitie in Syrië.

Willem Staes
Beleidsmedewerker Midden-Oosten

11.11.11 DOOR:

Deel dit artikel