Wat zijn de plannen van minister Reynders voor nieuwe bilaterale investeringsakkoorden?

ISDS-weegschaal

In een rapport over het handelsbeleid geeft Minister Reynders inzage in de Belgische plannen voor verdere onderhandelingen van bilaterale investeringsakkoorden. Die plannen zouden vorm krijgen in een nieuwe modeltekst, maar de tekst zelf werd niet toegevoegd. Wel is duidelijk dat België in de eigen akkoorden nog steeds gebruik zou maken van het gewraakte ISDS-model. Een model waar midden september 15.000 betogers tegen op straat kwamen.

Voortgangsrapport inzake handelsverdragen

Vorig jaar hield de Commissie Buitenlandse Zaken van de Kamer hoorzittingen over TTIP en de Belgische bijdrage aan het Europese handelsbeleid. Minister Reynders beloofde toen een voortgangsrapport over de naleving van de mensenrechtenclausules in de Europese handelsakkoorden en Belgische investeringsakkoorden. Dat rapport wordt op woensdag 28 september besproken. Het beschrijft het Europese handelsbeleid en gaat verder in op het functioneren en de impact van de sociale en mensenrechtenclausules in de akkoorden met Korea, Centraal-Amerika, Colombia en Peru. Het sluit af met een merkwaardig stuk over de plannen voor nieuwe onderhandelingen van bilaterale investeringsakkoorden (BIT's) door België.

Verdrag van Lissabon leidt tot impasse, debat en hervorming

Het verdrag van Lissabon voegde in 2009 de bevoegdheid voor buitenlandse investeringen toe aan het Europese handelsbeleid. Daarmee ontstond onduidelijkheid over wat er moest gebeuren met de honderden bestaande BIT's van de lidstaten. Tegelijk ontbrandde een felle discussie over de zin van dit soort akkoorden. Investeringsakkoorden bevatten immers de fel gecontesteerde investeerder-staat geschillenregeling die buitenlandse investeerders het recht geven om schadevergoeding te eisen bij internationale arbitragecolleges voor overheidsmaatregelen die hun belangen zouden schaden. Een geschillenregeling waar midden september nog 15.000 mensen tegen op straat kwamen in Brussel. De Europese Commissie heeft de gebreken van het systeem erkend, maar wil het behouden mits aan aantal aanpassingen.

Reynders pleit voor oude en nieuwe BIT's

In het rapport pleit Reynders voor de snelle ratificatie door België van de BIT's die het samen met Luxemburg met acht landen ondertekend had nog voor het Verdrag van Lissabon van kracht werd. Het probleem is dat deze acht BIT's nog gebaseerd zijn op een modeltekst die door de Europese hervormingen zijn achterhaald. In de modeltekst voor nieuwe Belgisch-Luxemburgse BITs zouden wel een aantal Europese hervormingen zijn opgenomen, maar niet de meest recentste hervorming die in TTIP en CETA werd gebruikt en een zogenaamd investerings-hof voorstelt. Bovendien blijkt uit het rapport dat de Europese Commissie zelf ook aan een voorbeeldtekst werkt. De vernieuwde Belgische modeltekst zelf is niet bij het rapport gevoegd.

11.11.11 roept de parlementsleden op om de inzage van de tekst te vragen en nieuwe Belgische investeringsakkoorden met een investeerder-staat geschillenregeling niet te aanvaarden.

Marc Maes
Beleidsmedewerker handel/Secretariaat Adviesraad voor Beleidscoherentie ten gunste van ontwikkeling (ABCO)

Deel dit artikel