Kleine boeren organiseren zich om om landroof te stoppen

Nieuws van het Africa Europa Netwerk nr. 194 december 2011


Sinds enkele jaren kopen rijke landen en transnationale ondernemingen massaal landbouwgronden op in armere landen. Daarmee willen ze de voedselzekerheid in eigen land veilig stellen of grondstoffen voor biobrandstoffen te leveren. Kleine boeren worden wereldwijd van hun land verdreven. Van 17-20 november kwamen 250 vertegenwoordigers van boerenorganisaties uit de hele wereld in Mali bijeen om een gezamenlijke strategie te bespreken tegen de landroof
.

Wereldwijd ligt de familiale landbouw onder vuur. De meeste regeringen stimuleren, aangestoken door het neoliberale virus, al jaren grootschalige landbouw. De laatste jaren is daar de internationale wedloop naar landbouwgronden bij gekomen. In meer dan 60 landen is dit gaande.

In Afrika is meer dan 30 miljoen hectare landbouwgrond inmiddels in buitenlandse handen. Maar experts gaan ervan uit dat dit slechts een fractie is van het totale areaal, want dit soort deals worden vaak achter zeer gesloten deuren gesloten. Een groot gedeelte van de Afrikanen, volgens sommige statistieken gaat het om 80%, is afhankelijk van de opbrengsten van kleinschalige landbouw. Wanneer zij van hun land worden verdreven verliezen ze niet alleen hun inkomen, maar ook hun cultuur, hun gemeenschappen en hun kennis.

Ook het toerisme vormt een bedreiging. De Masaai in Kenia strijden momenteel voor behoud van een voor hen heilig bos, het Bos van het Verloren Kind. De Keniase regering probeert het tot natuurreservaat te verklaren. Dat klinkt mooi, maar in de praktijk is het in het verleden vaak niet goed afgelopen met gebieden die een dergelijke status kregen. Ondanks beschermende wetgeving, gaven corrupte ambtenaren vergunningen uit aan (vaak buitenlandse) houthandelaren of werden illegale theeplantages aangelegd. Van duurzaam natuurbeheer is in Afrika helaas zelden sprake.

De Nationale Confederatie van Boeren Organisaties in Mali (de CNOP) organiseerde samen met de mondiale boerenorganisatie Via Campesina de eerste internationale conferentie van boeren om landroof een halt toe te roepen.
Deelnemers waren afkomstig uit 30 verschillende landen. Tijdens de openingsceremonie zei Ibrahima Coulibaly, voorzitter van de CNOP: "Het land behoort aan de lokale bevolking, zo is het generaties lang geweest. Het is niet acceptabel dat mensen van hun land worden verdreven. Het betekent een ontkenning van historische rechten die al honderden jaren bestaan. De situatie is ernstig." Dat verzet tegen de landroof niet zonder risico's is, blijkt uit de verhalen van sommige deelnemers. Een boer uit Honduras vertelde dat meer dan 50 kameraden gedood waren in het afgelopen jaar. De regio waarin hij woont, is nu volkomen gemilitariseerd.

Overal ter wereld komen boeren echter ook in actie tegen de landroof. In Senegal bijvoorbeeld hebben boerenorganisaties, NGO's en mensenrechtengroepen een systeemopgezet om te monitoren waar gevallen van landroof plaats vinden en bij media en lokale politici de alarmbel te luiden. (Bron: diversen november 2011)

Tijdens de conferentie werd door deelnemers erkend dat de strijd om landroof te stoppen tegelijk een strijd is tegen de vercommercialisering van de zadenhandel, van water en van agrarische kennis.

Aan het eind van de conferentie werd een internationale alliantie opgericht tegen de landroof. Deelnemers gaan meer samenwerken om boerengemeenschappen te helpen hun rechten te verdedigen en te werken aan bewustwording van het grote publiek. (Bron: diversen november 2011)

AEFJN België DOOR:

Deel dit artikel