MO*: 'Er is geen enkele reden voor honger in de wereld'


tristram stuart voedselafvalschandaal[Foto:©Tristram Stuart]



2 november 2013 ( MO* ) — Een derde van het voedsel dat wereldwijd geproduceerd wordt, belandt nooit op iemands bord. Van alle complexe ecologische en ethische problemen in de wereld is dit er een waar we echt iets aan kunnen doen, stelt de Britse voedselactivist Tristram Stuart. Hij krijgt hoe langer hoe meer gehoor bij politici, supermarktketens en academici wereldwijd.




Stuarts gevoeligheid voor voedselverspilling ontlook toen hij als opgroeiende jongen van vijftien varkens begon te kweken. Stuart woonde met zijn vader op een boerderij in Sussex. Stuarts vader had een groentetuin, hijzelf hield kippen en vooral varkens. Die voerde hij met etensresten die hij ging ophalen in de buurt. 'Toen zag ik hoe in de refters van de scholen, in de winkels en op de boerderijen voedsel dat geschikt was voor menselijke consumptie in de vuilnisbak belandde.'

Een van zijn politieke eisen vandaag is dat varkens in Europa opnieuw met etensresten gevoerd mogen worden. In 2001 werd dat naar aanleiding van de dollekoeienziekte (BSE) in Europa verboden, wat een massale invoer van sojaschroot (jaarlijks 40 miljoen ton) tot gevolg had, afkomstig uit de oprukkende sojaplantages in Brazilië, Paraguay en Argentinië.

 

 

Allen samen tegen voedselverspilling


Ik ontmoet Tristram Stuart in hartje Londen, in de daktuin van het gebouw waar hij een kantoortje heeft. Nu kweekt hij varkens in Londen, een achttal die hij vetmest met voedselafval, resten van groenten en fruit of graanresten van brouwerijen. In november gaan die onder het mes, voor een Voed de 5000-diner op Trafalgar Square. 

Met zijn campagne Feeding the 5000 zet Stuart in tal van steden wereldwijd zulke collectieve maaltijden op: publieke banketten, bereid met kwalitatief hoogstaand voedsel dat door supermarkten of restaurants werd afgevoerd, dat boeren niet kwijt konden aan hun afnemers, of dat gewoon op de akker achterbleef na de oogst. Alle voorbijgangers zijn uitgenodigd om aan te schuiven aan de dis.

In februari organiseerde Stuart in Nairobi een galadiner voor het VN-Milieuprogramma (UNEP) en momenteel trekt Think. Eat. Save de wereld rond, een campagne van UNEP om voedselverspilling tegen te gaan. In juni was het de beurt aan Amsterdam voor het Voed de 5000-diner, in juli landde de campagne in Lissabon en Sidney en binnenkort is New York aan de beurt. Stuart en zijn medewerkers brengen lokaal een netwerk van organisaties samen die gevoelig zijn voor het thema en knutselen het opzet in elkaar. Zelfs de Universiteit van Wageningen, dé referentie op het vlak van landbouw en voedsel, nodigde op 1 oktober Stuart uit om zijn verhaal te doen. En binnenkort zal ook Brussel zijn Voed de 5000 opzetten.


 



Een ongemakkelijke waarheid


Wereldwijd gaat een derde van het geproduceerde voedsel verloren. In de rijke landen van Europa en in de VS loopt dat op tot 50 procent. Dat zijn de bevindingen die Tristram Stuart deed in het onderzoek voor zijn boek Waste. Uncovering the global food scandal (2009). Die cijfers zijn inmiddels door de VN en door Europa onderschreven. Ook volgens een rapport van het McKinsey Global Institute (Mobilizing for a resource revolution) produceert de wereld dagelijks 10 miljoen ton eetbaar afval, een derde van alle voedsel.

Die verliezen situeren zich over de hele keten. In het Zuiden gaat vooral veel kostbaar voedsel verloren door een tekort aan infrastructuur voor transport en bewaarinstallaties. In de rijke landen situeren de verliezen zich vooral in de verwerking, verpakking en distributie, en aan het einde van de keten, bij de consument die niet opeet wat hij koopt.

In de VS loopt dit op tot 1500 euro per jaar voor een gezin van vier. Als men dit kan voorkomen, is dat niet alleen goed nieuws in de strijd tegen honger (in 2011 werden vier miljoen mensen in Ethiopië getroffen door honger; de voedselverspilling van Italië alleen al bevat voldoende voedingswaarde om dit tekort te compenseren). Het zou ook de verspilling voorkomen van landbouwsubsidies en arbeid, en van water, grond en grondstoffen, zeker nu de druk op het land wereldwijd voor conflicten zorgt.

Lees verder op MO.be...
Dit artikel verscheen in het novembernummer van MO*



Meer info:
11.be:
Wereldmediahuis MO* DOOR:

Deel dit artikel