Binnenkort ISDS in de hele EU?

justice

Vijf EU-lidstaten stellen voor om de fel bekritiseerde "investeerder-staat geschillenregeling" in te voeren voor alle grensoverschrijdende investeringen binnen de EU.  Die zou buitenlandse investeerders in staat stellen om democratisch genomen maatregelen van algemeen belang aan te vechten.

Vorige week lekte alweer een intern EU- document. Daaruit blijkt dat vijf lidstaten,   Duitsland, Finland, Frankrijk, Nederland en Oostenrijk, voorstellen om een investeringsakkoord af te sluiten tussen alle EU-lidstaten. Dit akkoord zou de fel bekritiseerde "investeerder-staat geschillenregeling" (ISDS) invoeren voor alle grensoverschrijdende investeringen binnen de EU.

Het voorstel werd op 7 april 2016 overgemaakt aan het Trade Policy Committee, de werkgroep van de Raad van EU dat het Europese handelsbeleid bepreekt. De vijf landen vinden dat grensoverschrijdende investeringen binnen de EU niet voldoende beschermd zijn.

Een investeringsakkoord tussen alle lidstaten zou het "Investment Court System"(ICS)  invoeren zoals dat voorzien is in het handelsakkoord met de VS (TTIP) of met Canada (CETA). Maar ICS is slechts een aangepaste vorm van ISDS: een buitengewone regeling die buitenlandse investeerders toelaat om democratisch genomen maatregelen van algemeen belang aan te vechten.

Commissie wil af van intra-EU BIT's

De vijf lidstaten deden het voorstel in de context van de discussie over de zogenaamde 'intra-EU BIT's', dat zijn bilaterale investeringsakkoorden met ISDS die na de val van de Muur zijn afgesloten tussen sommige West-Europese en Centraal- en Oost-Europese landen. Ondertussen zijn deze laatsten ook lid geworden van de EU.

De Europese Commissie vindt dat de 'intra-EU BITS' moeten verdwijnen omdat ze tot discriminatie leiden tussen en binnen  EU-lidstaten en omdat de rechten van de investeerders in de EU reeds voldoende beschermd zijn door nationale en Europese wetten met het Europese Hof van Justitie als hoogste rechtsinstantie. De Europese Commissie heeft vorig jaar zelfs een inbreukprocedure opgestart tegen een aantal lidstaten om ze te dwingen de intra-EU BIT's te beëindigen.

Onaanvaardbaar privilege

De vijf lidstaten zeggen in hun voorstel dat ze bereid zijn de intra-EU BITS's op te zeggen, maar alleen daar een  investeringsakkoord voor in de plaats komt met alle lidstaten dat "het zelfde niveau van bescherming" biedt als ICS/ISDS.

Met hun voorstel scharen de vijf lidstaten zich volledig achter het standpunt dat Business Europe, de spreekbuis van de grootste Europese bedrijven, op 22 februari al overmaakte aan de Europese Commissie.

In plaats van de discriminatie af te schaffen stellen ze eigenlijk  een veralgemening van de discriminatie voor: alleen binnenlandse bedrijven en burgers moeten zich richten tot de binnenlandse rechtspraak, gebaseerd op nationale en Europese wetten. Ondernemers die de grens oversteken kunnen een beroep doen op andere regelgeving gebaseerd op andere normen.

Wat hier omschreven wordt als "hetzelfde niveau van bescherming" is dus eigenlijk een onaanvaardbaar privilege.

En de vraag van de bevolking?

De breed gedragen campagnes tegen ISDS in TTIP en CETA en ander handelsakkoorden vragen net een afschaffing van dit privilege.

Als er al situaties zouden zijn waarbij grensoverschrijdende investeerders onvoldoende toegang zouden hebben tot de binnenlandse rechtspraak, dan moet die rechtspraak verbeterd worden in plaats van te omzeilen.

Meer dan 3 miljoen handtekeningen werden vorig jaar ingezameld tegen ISDS. In België maakt 11.11.11 deel uit van een brede coalitie van middenveldorganisaties die ISDS verwerpt en dus ook dit ongehoorde voorstel.

Deel dit artikel

       


Gerelateerde artikels