Ça suffit! Een schreeuw om verandering in DR Congo

Floribert Anzuluni: "Wij willen verandering en wij willen gehoord worden".

Op 15 maart 2015 werd de Congolese jongerenbeweging FILIMBI in Kinshasa officiëel boven het doopvont gehouden met een persconferentie. De reactie van de Congolese autoriteiten was snel en meedogenloos: de persconferentie werd stilgelegd en vele aanwezigen werden gearresteerd. Een woordvoerder van de Congolese regering bestempelde FILIMBI als een terroristische beweging.

Onder de weggevoerde deelnemers: Franse journalisten, democratische activisten uit Senegal en Burkina Faso, een Amerikaanse diplomaat en Congolese activisten. Twee van hen, Yves Makwambala en Fred Bauma, zitten nog steeds in de cel. 11.11.11 sprak met Floribert Anzuluni, medeoprichter van FILIMBI en vandaag in ballingschap in België.

Volgens de Congolese overheid zijn jullie terroristen, Amnesty International noemt jullie mensenrechtenactivisten. Wie zijn jullie echt?

FILIMBI is een collectief. We zijn geen klassieke vzw met rigide structuren en actieplannen, maar een verzameling van individuen en organisaties die dezelfde visie delen. Dat is ook onze kracht.

Wij zijn een jongerenbeweging. 70% van de Congolese bevolking  bestaat uit jongeren. FILIMBI heeft als doel om juist dat deel van de bevolking te betrekken bij de politieke besluitvorming. Elke dag worden we geconfronteerd met armoede en corruptie. Onze rechten worden geschonden, en daar heeft de Congolese jeugd genoeg van. Ça suffit. Het is tijd dat we ons laten horen en dat er met ons rekening wordt gehouden. FILIMBI betekent dan ook niet voor niets 'fluitje' in het Swahili. Wij willen verandering en wij willen gehoord worden.

Wat doen jullie precies om jullie doel te bereiken?

In de jaren voor de officiële voorstelling van FILIMBI (maart 2015) bezochten we verschillende provincies in Congo op zoek naar  geëngageerde jongeren die zich bij ons wilden aansluiten. We  breiden continu ons netwerk uit, ook bij de diaspora.

 

FILIMBI betekent dan ook niet voor niets 'fluitje' in het Swahili. Wij willen verandering en wij willen gehoord worden.


FILIMBI is een netwerk, en juist dat is onze kracht. We brengen jongeren uit heel Congo met elkaar in contact.. Elke actie van een van de leden is een actie van heel het netwerk, en krijgt steun en navolging van dat netwerk. We onderhouden ook nauwe contacten met soortgelijke initiatieven in andere landen van Afrika. Zo hebben we sterke banden met de Balai Citoyen uit Burkina Faso en Y'en a marre uit Senegal. Hoewel de context erg verschillend is, zijn veel problemen gelijkaardig. Het contact met die andere bewegingen geeft ons het vertrouwen dat verandering mogelijk is.

De anders zo drukke markt in Kinshasa ligt er leeg en verlaten bij

 

‘Villes-Mortes’: burgerlijke ongehoorzaamheid in Congo

Vandaag, dinsdag 16 Februari, is het een dag van burgerlijke ongehoorzaamheid in DRC. Het burgerplatform Front Citoyen heeft de Congolese bevolking opgeroepen om ‘villes-mortes’ te organiseren. Mensen worden gevraagd om niet te gaan werken, hun kinderen niet naar school te sturen en thuis te blijven.

Het Front Citoyen, een politiek platform dat zowel leden van de politieke oppositie als de civiele samenleving verenigt, wil duidelijkheid over de organisatie van de presidentsverkiezingen die volgens de grondwet in 2016 moeten plaatsvinden.

Velen verdenken huidige president Joseph Kabila ervan om een derde termijn als president te ambiëren. De Congolese grondwet voorziet echter een maximum van twee termijnen, en de spanningen in het land lopen hoog op.

 

congo villes Mortes

 

Op zondag 14 februari werd een parlementslid van de oppositie gearresteerd toen de politie pro-‘villes-mortes’ pamfletten in zijn wagen vond. Een dag later stuurde de Congolese regering een rondzendbrief uit naar de leidinggevenden binnen de administratie in Kinshasa. Daarin werd opgedragen om de aanwezigheid van het ambtenarenkorps te controleren tijdens de ‘villes-mortes’. De opgestelde lijsten met de namen van de aan- en afwezigen dienen naar het ministerie van ambtenarenzaken gestuurd te worden.

Zo wordt, zowel langs de kant van de oppositie als van de kant van de regering, de druk opgevoerd. De kans dat de door de Afrikaanse Unie aangestelde bemiddelaar Edem Kodjo erin slaagt om een politieke dialoog op te starten die de weg effent naar vreedzame verkiezingen, wordt weer een beetje kleiner.

 

De Congolese overheid noemt jullie terroristen en heeft FILIMBI verboden. Kunnen jullie nog werken in RDC? En welke risico's zijn jullie bereid om hiervoor te nemen?

Vijf stichtende leden van FILIMBI,  waaronder ikzelf, zijn gevlucht naar het buitenland. Anderen leven ondergedoken.

Verschillende mensen zijn gearresteerd vanwege hun banden met FILIMBI. Maar het werk gaat door, zij het clandestien: we gebruiken alle mogelijke communicatiekanalen en via sociale media en fysieke ontmoetingen versterken we het netwerk.

Er gaat zelfs een aantrekkingskracht uit van de hevige reacties van de overheid. Elke dag komen er leden bij. Er ontstaan ook allerlei nieuwe bewegingen die misschien niet dezelfde naam dragen, maar wel hetzelfde doel hebben. Met al die bewegingen staan we in contact en zetten we de strijd verder.

Vandaag is de belangrijkste actie van FILIMBI het Front Citoyen, een platform van verschillende sociale en politieke groepen die voor verandering in Congo pleiten. Het welslagen van de objectieven van het Front Citoyen is nu onze hoogste prioriteit. We eisen een duidelijke kalender voor de presidentsverkiezingen, zodat die nog in 2016 kunnen plaatsvinden.

Het is duidelijk dat Kabila aan de macht wil blijven en de verkiezingen wil uitstellen, en dat zullen we niet laten gebeuren.

We zijn niet van slechte wil. We hebben de overheid de kans gegeven om van standpunt te veranderen en de grondwet te respecteren maar onze twee deadlines (29 januari en 10 februari red.) zijn niet gerespecteerd. Dit was voor ons een duidelijk signaal dat het tijd wordt om onze acties uit te breiden. We zijn bereid om tot het uiterste te gaan. 

Dat klinkt erg gewelddadig...

Neen, dat is het nochtans niet. Wij zijn een vreedzame beweging. We veroordelen elke vorm van gewelddadig protest. We zullen nooit geweld gebruiken of goedkeuren om onze doelen te bereiken. Maar het is wel zo dat vreedzame betogingen door de politie met brutaal geweld worden beantwoord. Dit zal ons niet beletten om door te zetten. Dat bedoelen we wanneer we zeggen dat we tot het uiterste zullen gaan. 

Wat is jullie relatie met de katholieke kerk, traditioneel een erg belangrijke politieke kracht in Congo?

Onze relatie met de katholieke kerk is zeer goed. Ook zij wil dat de grondwet gerespecteerd wordt en dat alle burgers gelijke kansen krijgen.

Waar andere kerken soms het kamp van president Kabila kiezen, kondigde de katholieke kerk in november verschillende acties aan om het volk te mobiliseren tegen de glissement van de electorale kalender. Zij organiseert vredevolle betogingen voor het respecteren van de grondwet en ze organiseert vormingen voor de bevolking rond burgerrechten en verkiezingen.

Ze deed ook een oproep aan de Congolese bevolking om artikel 64 van de grondwet te bewaken. Dat artikel geeft de expliciete opdracht aan de Congolese bevolking om zich te verzetten tegen elke groep of individu die de macht met geweld grijpt of die de macht uitoefent in strijd met de grondwet.De katholieke kerk en wij voeren dezelfde strijd. 

Je bent sinds enkele maanden in ballingschap in België. Hoe zie je jouw eigen toekomst?

Mijn toekomst ligt in Congo. Ik ben er zeker van dat er verandering komt in mijn land. Let op mijn woorden: voor het einde van dit jaar keren wij terug!

 

Fred en Yves

Fred Bauma en Yves Makwambala, allebei lid van een Congolese jongerenbeweging, zitten sinds 15 maart 2015 in een gevangenis in Kinshasa.

Hun misdaad? Hun rol van actieve burger spelen, hun overheid op hun verantwoordelijkheden wijzen en andere jongeren stimuleren om zich te engageren in hun bewegingen, La Lucha en Filimbi.

Een aantal geëngagerde muzikanten uit Goma maakten dit filmpje om hen te steunen en hun detentie aan te klagen.

Pieter-Jan Hamels
Beleidsmedewerker Centraal-Afrika

11.11.11 DOOR:

Lees ook:

 

 

Deel dit artikel

       


Gerelateerde artikels

Niet te missen