• Jij bent #1van11 ❤
    Jij bent #1van11 ❤

    Eén van de kenmerken van de 11.11.11-campagne blijft de grote diversiteit van de acties. Ook dit jaar was er opnieuw veel creativiteit bij de organisatie van evenementen.

Niet te missen

  • 06 november
    Expo Lectrr
  • 23 november
    Kajaktrail 11.11.11

Inwoners Ecuadoraans Girón halen overwinning binnen tegen mijnbouw

"Si a la vida, no a la minería!"

Na een jarenlange strijd tegen mijnbouw in Kimsacocha halen de inwoners van het Ecuadoraanse kanton Girón op 24 maart 2019 via een volksraadpleging hun overwinning binnen. Met blauwe vlaggen bezetten ze de straten van Girón. Al zingend brachten ze een ode aan het water en het leven, in de hoop dit jarenlange gevecht eindelijk te hebben overwonnen.

Op de vraag "Bent u het ermee eens dat mijnbouwactiviteiten plaatsvinden in de waterbronnen van Kimsacocha?" antwoordde maar liefst 86,97% nee. "Si a la vida, no a la minería!" klonk het bij een overtuigende meerderheid.

Concreet betekent dit dat de concessie voor de ontginning van de mineralen terugkeert naar de staat. Het Canadese mijnbouwbedrijf INV Metals had de derde verkennende fase van het project afgerond en wachtte nu op een milieuvergunning. Dankzij de duidelijke uitslag van het referendum kan het bedrijf de exploitatie nu dus niet opstarten. De verschillende sociale organisaties, culturele groepen en inheemse leiders en politici verdedigen al tientallen jaren “het recht op water”. Ze zijn er zich van bewust dat mijnbouw een zeer grote aanslag pleegt op de watervoorziening en op de natuur, met nefaste gevolgen voor hun landbouw en veeteelt.

Onze partner Acción Ecológica speelde een sterke rol in deze volksraadpleging: zij hebben de gemeenschappen van Girón begeleid tijdens de volksraadpleging en keken erop toe dat de stem van de respectievelijke gemeenschappen en volkeren gerespecteerd werd. Een van onze andere partners, Fundación Regional de Asesoría en Derechos Humanos (INREDH), ondersteunde de lokale leiders op juridisch vlak.

Proces van lange adem

Al 30 jaar lang komen lokale boerenorganisaties op voor hun recht op water. Ze beseffen maar al te goed hoe kostbaar en tegelijkertijd fragiel het systeem van waterbevoorrading is in het hen omringende ecosysteem. Tijdens de regering van president Rafael Correa (van 2007 tot 2017 aan de macht) moesten ze zich extra schrap zetten, aangezien hij een fervent voorstander bleek van grootschalige mijnbouwprojecten. De voormalige president richtte onder meer de Nationale Mijnbouwmaatschappij van Ecuador ("Empresa Nacional Minera del Ecuador" - Enami) op, waarmee hij de deur wagenwijd openzette voor mijnbouw in het land.

In 2010 organiseerde de parochie Victoria del Portete al een gemeenschapsraadpleging op kleinere schaal, waarin een eerste keer duidelijk tegen het Loma Larga goudmijnproject in Kimsacocha werd gestemd. De lokale bevolking is er zich immers van bewust dat goudwinning grote hoeveelheden water opslorpt, waardoor het leven van de omringende gemeenschappen gemarkeerd is door waterschaarste. Bovendien zou het project een groot deel van het resterende water vervuilen door alle chemische middelen die tijdens de exploitatie en verwerking gebruikt worden. Het verzet ertegen en de volksraadpleging was dus cruciaal om toekomstige generaties de toegang tot en het recht op drinkwater te verzekeren. In 2010 echter oordeelde de Ecuadoraanse regering dat de volksraadpleging niet legaal en dus niet bindend was.

Reacties op de resultaten van het referendum

In een reactie op het referendum van 24 maart 2019, kondigde het in Toronto gevestigde mijnbouwbedrijf aan dat het de verwerkingsfaciliteiten en afvalresiduen buiten het kanton Girón zal verplaatsen en dat het zal doorgaan met de geplande mijnexploitatie. Het bedrijf zal het referendum juridisch aanvechten en dreigt ermee beroep te doen op alle instanties in Ecuador om haar plannen door te duwen. Hoewel het mijnbouwbedrijf via meerdere strategieën de volksraadpleging tracht te delegitimeren, zijn de inwoners vastberaden om stand te houden tegen de exploitatie. Ze doen dat al decennia lang, ondanks de criminalisering van de leiders en de druk vanuit de staat. Vele gemeenschapsleden kregen met fysiek en verbaal geweld te maken, of zijn juridisch vervolgd geweest omwille van de verdediging van hun vitale waterbronnen. Daarenboven werd hun stem systematisch genegeerd en hun recht om over hun eigen toekomst te beslissen geschonden. Mijnbouwbedrijven staan erom gekend verdeeldheid te zaaien onder de gemeenschappen. Ze bieden goud, werk en een sociale status aan. Niets meer dan lege beloftes, die uiteindelijk de sociale cohesie van de aanwezige gemeenschappen tenietdoen.

Dit referendum vat de strijd van volkeren samen die eeuwenlang de logica en pretenties van de kapitalistische accumulatie hebben weerstaan.

Mooi staaltje democratie

Een volksraadpleging betekent meer dan een louter juridische aangelegenheid. Dit soort consultaties is een democratische oefening die bottom-up en vanuit de gemeenschappen geleefd, beoefend en afgedwongen wordt. Dergelijk referendum belichaamt een politiek proces dat het recht van een gemeenschap om te beslissen over haar grondgebied en collectief levensproject erkent. Het vat de strijd van volkeren samen die eeuwenlang de logica en pretenties van de kapitalistische accumulatie hebben weerstaan. Bovendien legt zo'n volksraadpleging de onverenigbaarheid bloot tussen twee manieren om met de wereld om te gaan: prioriteit geven aan de natuur en haar rijkdommen enerzijds, accumulatie van kapitaal anderzijds.

Wat nu?

Feit is dat de strijd om het project Loma Larga nog niet helemaal gestreden is. INV Metals zal zijn inspanningen voortzetten om vergunningen te verkrijgen in de toekomst, waarbij ze de regering onder druk zal zetten. Aan de andere kant is de volksraadpleging bindend, zoals vastgelegd in artikel 106 van de grondwet. Yaku Peréz Guartabel, advocaat van de gemeenschappen die het recht op water verdedigen, geeft aan dat het mijnbouwbedrijf strafrechtelijk zal vervolgd worden als het probeert om de mijnbouwactiviteiten in Girón verder te zetten.

Bovendien gaat 24 maart 2019 de geschiedenis in als een dubbele overwinning voor de inwoners van Girón. Want diezelfde dag werd voornoemde Yaku Pérez verkozen tot prefect van de provincie Azuay, deel van Girón. Met de lokale autoriteit aan hun zijde staan de lokale organisaties dubbel zo sterk in hun schoenen en zijn ze klaar voor de volgende etappe in hun strijd voor het recht op water en ontwikkeling. Ook onze partner Acción Ecológica zal de bevolking verder blijven ondersteunen.

Jana Van Braeckel, inhoudelijk medewerker partnerwerking Latijns-Amerika, en Freya Rondelez, coördinator Zuidkantoor Latijns-Amerika.

Deel dit artikel

       


Gerelateerde artikels