Een GROS, hét lokale participatieorgaan bij uitstek!

GROS hetlokaleparticipatieorgaan 980

Adviesraden zijn sinds de jaren '70 en '80 nadrukkelijk aanwezig in het participatielandschap op gemeentelijk en stedelijk niveau. Een GROS is één van die adviesraden, het is de Gemeentelijke adviesRaad voor OntwikkelingsSamenwerking. Deze raad is de draaischijf voor inwoners die in een gemeente actief zijn rond Mondiale ontwikkeling. Maar het is ook het participatieorgaan bij uitstek om betrokken te zijn bij het gemeentelijk beleid rond internationale solidariteit en mondiale samenwerking.

Hoe zit dat juist?

De gemeenteraad is bevoegd om adviesraden op te richten. Maar de oprichting van de meeste adviesraden is facultatief. Enkele uitzonderingen, die wel decretaal verplicht zijn, zijn de GECORO, de sportraad, de cultuurraad en de jeugdraad.

De gemeenteraden hebben veel vrijheid bij de oprichting van adviesraden. Het Decreet over het Lokaal Bestuur bevat een kaderregeling. Het bepaalt twee voorwaarden:

  • ten hoogste twee derde van de leden van de adviesraad mag van hetzelfde geslacht zijn, anders kan de raad niet op rechtsgeldige wijze advies uitbrengen;
  • gemeenteraadsleden en leden van het college van burgemeester en schepenen mogen geen stemgerechtigd lid zijn van de adviesraden.

De gemeenteraden kunnen bij reglement bepalingen opnemen over de samenstelling van de raden, de representativiteit in de raden en de werking van de raden. De adviesraden die de gemeenteraad opricht, hebben een adviserende taak. Zij bevelen aan, maar kunnen nooit beslissen over het voor advies voorgelegde probleem.

Een GROS in jouw gemeente?

Veel Vlaamse steden en gemeenten hebben reeds een Gemeentelijke Raad voor Ontwikkelingssamenwerking. Al heet die niet in elke gemeente 'GROS'. Ook de namen Solidariteitsraad, Raad voor Ontwikkelingssamenwerking, Noordzuidraad, Wereldraad of andere afkortingen zoals GRIS, AROSA, AROS, BROM enz. komen voor.

Een GROS is veelal samengesteld uit inwoners van de gemeente die zich vrijwillig inzetten voor ngo's met lokale afdelingen, zoals 11.11.11, Oxfam-Wereldwinkels, Broederlijk Delen, Rikolto, Wereldsolidariteit, enz., of uit mensen die een eigen particulier ontwikkelingsproject hebben in het Zuiden (4de Pijlerorganisaties). In een ideaal scenario wordt de adviesraad in haar werking ondersteund door een ambtenaar en woont de schepen bevoegd voor internationale solidariteit de bijeenkomsten regelmatig bij.

De opdracht van een GROS is drieledig:

  • Verenigen: aangezien een GROS inwoners uit de gemeente samenbrengt die zich via een lokale ngo of met een eigen initiatief vrijwillig inzetten voor ontwikkeling in het Zuiden verenigt ze gelijkgezinden uit de gemeente. Hierdoor verkrijgt een GROS een hoog expertiseniveau rond duurzame ontwikkeling in het Zuiden die het lokale bestuur bijstaat in de opmaak van haar beleid.
  • Adviseren: de ultieme opdracht van een adviesraad is natuurlijk advies verlenen. Dit betekent dat een GROS vanuit het bestuur bevraagd kan worden rond hun beleid voor internationale solidariteit en mondiale samenwerking. Dit kan gaan over de verdeling van subsidiebudgetten, de stedenband, maar ook over het aankoopbeleid van fairtrade-producten of ethische financieringskeuzes. Een GROS kan ook vanuit eigen initiatief beslissen om over te gaan tot het formuleren van een advies.
  • Sensibiliseren: mondiale uitdagingen en duurzame ontwikkeling in het Zuiden zijn thema's die voor sommige mensen wat ver van hun bed liggen. Nochtans zijn het uitdagingen die wij in het Westen -al dan niet onrechtstreeks- ook mee veroorzaken, of waar we ook de gevolgen van dragen. Het zijn dus thema's waar ook wij van moeten wakker liggen én onze verantwoordelijkheid in kunnen opnemen. Maar wat niet weet, niet deert. Het is belangrijk om deze thema's tot bij de andere inwoners van de gemeente te brengen. Samen met het gemeentebestuur, - vanuit haar voorbeeldfunctie voor haar inwoners , kan de GROS activiteiten opzetten, tentoonstellingen organiseren of tal van andere acties doen om de verhalen uit de wereld dichter bij huis te brengen.

Meer weten?

Argumenten waarom een gemeente of stad een lokaal mondiaal beleid moet voeren, lees je hier.

Zoek je inspiratie wat je als GROS in je gemeente kan doen, neem dan hier eens een kijkje.

Op zoek naar een vorming over het her-dynamiseren van je adviesraad? De Wakkere Burger ontwikkelde in samenwerking met het Vlaams Instituut voor Sportbeleid en Recreatiebeleid een online vorming die je helpt te evolueren tot een sterkere en meer betrokken adviesraad.

De voorbije jaren bouwde De Wakkere Burger vzw heel wat knowhow en ervaring op over de werking van de gemeentelijke adviesraden. Via hun website over adviesraden delen ze die kennis.

 

 

Deel dit artikel