Mensenrechten in heden en verleden in Guatemala

Op 27 april werd in Guatemala zeven jaar geleden bisschop Juan Gerardi vermoord. Gerardi was de drijvende kracht achter REMHI (Recuperación de la Memoria Histórica). Onder zijn leiding verzamelde het REHMI-team talloze getuigenissen over de gruweldaden die tijdens het gewapend conflict in Guatemala gepleegd werden. De getuigenissen en conclusies werden aan de wereld voorgesteld onder de vorm van het rapport "Guatemala, nunca más" http://www.odhag.org.gt/INFREMHI/Default.htm De publicatie van dat rapport was de aanleiding voor de moord op de bisschop. Na zeven jaar is de moord nog steeds onopgelost. Elk jaar opnieuw maken mensenrechtenorganisaties gebruik om tijdens de herdenking van hun Romero de straffeloosheid en de afwezigheid van rechtspraak in Guatemala aan te klagen. Vandaag de dag worden mensenrechten nog steeds zwaar geschonden.


Een van de grootste naoorlogse problemen waarmee Guatemala te kampen heeft is de straatcriminaliteit. De "maras" of straatbendes is een fenomeen dat uit de V.S. kwam overwaaien en reeds langer de Centraal-Amerikaanse regio teistert. Na het gewapend conflict zijn ze verantwoordelijk voor een gemiddelde van 19 dodelijke slachtoffers per dag. In de eerste helft van 2004 maakten ze meer dan 3000 slachtoffers. De bekendste en machtigste marabendes zijn "la Salvatrucha" en "Mara 18".

In Guatemala is de complexiteit van het probleem "straatcriminaliteit" ongekend. Er bestaan vermoedens dat ex-militairen uit de hoogste rangen van leger en geheime diensten -verantwoordelijk voor de zware mensenrechtenschendingen tijdens het conflict- gebruik maken van de maras om hun mafiose netwerken uit te bouwen. Geheime trainingen geven aan de maragroeperingen een militaire structuur. De misdaadeskaders worden dan actief ingezet om hun illegale netwerken die tijdens de regering Portillo in de hoogste bestuursorganen van het land infiltreerden te ondersteunen. (Zie "Hidden Powers in Post-Conflict Guatemala", http://www.wola.org/central_america/guatemala/guate_countrypage.htm)

De georganiseerde misdaadstructuren houden zich bezig met allerlei vormen van illegale handel: drugs- en wapentrafiek, heling van gestolen luxegoederen, adoptiepraktijken, mensenhandel, witwaspraktijken, enz. De maffiabazen waarbij ex-generaal Ortega Menaldo als een van de grootste wordt beschouwd, gebruiken de straatbendes (maras) om de huidige regering te destabiliseren en hun illegale economie die zijn oorsprong vond tijdens het gewapend conflict te beschermen en verder uit te bouwen.

Dit jaar werden bij de herdenking van de moord op bisschop Gerardi projecten betrokken waarin men ex-mareros en straatkinderen opnieuw in de maatschappij tracht te integreren. Hiermee willen mensenrechtenorganisaties de link leggen tussen mensenrechten in heden en verleden. De herdenking van het geweld uit het verleden met hoopvolle projecten in de strijd tegen geweld in het heden. Het Vlaams Guatemalacomite heeft er voor gekozen om deze projecten actief en financieel te steunen. Geïnteresseerd om de projecten financieel mee te ondersteunen?? Stort dan uw bedrag op de rekening van het VGC met de vermelding "maras".

Deel dit artikel