‘We hebben alles verkocht om de behandeling te kunnen betalen’

Interview met Mariana Batte Arias (18) en haar moeder Arminda (44), arbeidsters in de notenfabriek van Riberalta, Bolivië. Mariana woont samen met haar ouders en twee broers, Jonathan en José Maria.

Mariana en haar familie


Mariana is achttien en door een ‘ongelukje’ zwanger. Haar moeder is ingeschreven als arbeidster in de notenfabriek van Riberalta. Alle kinderen moeten meehelpen na schooltijd, want de fabriek betaalt per zak verwerkte noten, en elke boliviano is welkom. Maar Mariana mag tijdens haar zwangerschap thuisblijven.

Gaan jullie steeds naar de dokter als iemand ziek is?
Moeder: We stellen het uit, want het is duur. Onze zoon van negen was kreeg plots hevige koorts. Met natuurlijke huismiddeltjes en limoensap trachtten we zijn koorts te doen dalen. Uiteindelijk zijn we wel naar de dokter gegaan omdat het niet beterde. Maar wie niet kan betalen wordt daar niet geholpen.

Had je al te maken met het ziekenhuis?
Moeder: Mijn tweede zoon is drie keer bijna dood naar het ziekenhuis gebracht. Twee keer met een verstikkende hoest, een keer met amoebiasis. Mijn man moest zeven jaar geleden naar het ziekenhuis, hij zag helemaal geel. ’s Middags was hij onophoudelijk beginnen overgeven.
En mijn jongste baby heeft lang in het ziekenhuis gelegen maar is overleden.

Waaraan is hij gestorven, geven de artsen veel informatie?
Moeder: De dokters zeggen niets, want ze zijn bang voor een rechtszaak wegens medische fouten. Ons kindje had leukemie, maar dat zijn we pas geruime tijd na zijn dood toevallig te weten gekomen. De artsen vroegen ons extra bloed te kopen, ze zeiden dat het kind enkel in Santa Cruz behandeld kon worden. We hebben alles verkocht om de behandeling te kunnen betalen. Na een maand hebben we huilend gevraagd om de waarheid te vertellen. Het antwoord was ‘een infectie in het bloed’. Als we de waarheid wisten hadden we andere beslissingen genomen.

Is een privé-ziekteverzekering geen alternatief?
Moeder: In Riberalta zijn die er niet en anders konden we dat onmogelijk betalen. Er werken nu wel gratis Cubaanse dokters die beter opgeleid zijn dan de Boliviaanse. Via de job van mijn man – hij is wachter van de school - trachten wij beter verzekerd te zijn. Maar hij is nog altijd niet ingeschreven en krijgt al vijf maand geen salaris.

Mag je gratis op consultatie als je zwanger bent?
Mariana: Ja, maar ik ben er niet gerust in. Ze raken even mijn buik aan en zeggen dat alles OK is met de baby. Een zwangere vrouw krijgt vijf inentingen, vooral tegen tetanus. Baby’s krijgen bij hun geboorte een inentingskaart, tot vijf jaar zijn de vaccinaties gratis. Ook de tandarts is gratis als je zwanger bent.

Heb je recht op bevallingsverlof?
Mariana: Je mag in principe slechts vijftien dagen thuisblijven na een bevalling, met een doktersattest. Tijdens die periode heb je geen inkomen. Mijn moeder is na elke bevalling een maand thuisgebleven. Soms mogen vrouwen naar huis om de borst te geven. Wij worden per stuk betaald, dus de werkgever verliest eigenlijk niets. Vrouwen die geen toestemming krijgen, dragen een ander kind op om thuis de baby op tijd een flesje te geven. Maar die vergeten dat soms of doen iets verkeerd.

Als kinderen voor hun jongere broertje of zusje zorgen, gaan zij dan niet naar school?
Mariana: Toch wel, de ene gaat ’s morgens naar school en de andere ’s middags. Zo is er steeds iemand om op de baby te letten.
Vroeger werden de baby’s ook mee naar de fabriek gebracht en onder de machine gelegd om snel tussendoor de borst te geven. Nu mag dat niet meer.

FOS DOOR:

Deel dit artikel