Pax Christi reageert op ontplooiing Amerikaans raketafweersysteem

Antwerpen. Internationale bijeenkomst van Pax Christi-afdelingen: Grote bezorgdheid omtrent ontplooiing Amerikaans raketafweersysteem (Missile Defence System, MDS) in Oost-Europa.

Als leden van de internationale vredesbeweging Pax Christi drukken wij onze grote bezorgdheid uit met betrekking tot de huidige discussie rond het Amerikaans initiatief om een deel van hun raketafweersysteem te plaatsen in Polen en Tsjechië.


In navolging van verschillende Europese staten die hierover reeds belangrijke bezwaren hebben uitgedrukt, is het onze overtuiging dat de ontplooiing van dit systeem

  • nefaste gevolgen zal hebben op de verschillende bilaterale en multilaterale ontwapeningsinitiatieven;
  • vooruitgang in de belangrijkste ontwapeningsdossiers en wapenbeheersingsakkoorden zal bemoeilijken; en
  • een nieuwe wapenwedloop kan veroorzaken.

Nu reeds zien we dat het stationeren van zulk een raketafweersysteem een hevige reactie vanwege de Russische Federatie uitlokt. Een offensieve reactie op een defensief systeem hebben we in de recente geschiedenis al meer dan eens gezien. Niets wijst er op dat het huidige raketafweersysteem dit zal veranderen. Meteen duikt ook opnieuw het risico op van een nieuwe wapenwedloop in de ruimte. Het opzeggen van het ABM-verdrag, de hoeksteen voor strategische stabiliteit en evenwicht, door de VSA in 2002 heeft onderzoek naar en ontwikkeling van multi-layered ballistic missile systems mogelijk gemaakt, wat de deur op een kier zet voor het testen en plaatsen van wapens in de ruimte.

Een ander pijnpunt heeft betrekking op het feit dat de afzonderlijke elementen van het defensieve raketsysteem – zoals bijvoorbeeld radarinstallaties, bewakingssystemen of raketten ter onderschepping – ook voor offensieve doeleinden gebruikt kunnen worden. Dit kan, naast Rusland, ook China ertoe aanzetten om zijn offensieve capaciteit uit te bouwen ter compensatie van een verzwakte defensieve positie. Dit kan dan weer tot ongerustheid leiden in Indië en bijgevolg ook in Pakistan met als finaal gevolg een verdere destabilisatie van de hele regio.

De eigenlijke reden voor de VSA om het raketafweersysteem uit te bouwen ligt in de verdediging tegen mogelijke raketaanvallen van landen als Iran en Noord-Korea. Op basis van de informatie verkregen via ontwapeningsspecialisten of via de beschikbare literatuur blijkt dat Iran echter nog lang niet de mogelijkheid heeft om een intercontinentale raketaanval uit te voeren.

Het is ook niet zeker dat het raketsysteem in staat zal zijn die defensieve rol te spelen. Er blijven tal van mogelijkheden open om een raketafweersysteem te omzeilen – zoals manoeuvreerbare raketten of het gebruik van trajecten op lage hoogte. Bovendien is het nog maar de vraag of het systeem een onderscheid zal kunnen maken tussen een effectieve nucleaire raketaanval en afleidingsmanoeuvres. Intercontinentale raketten zijn zeker niet het enige mechanisme om een nucleaire aanval uit te voeren, en het is verre van duidelijk hoe een raketafweersysteem bescherming zal bieden tegen een aanval via schepen of vliegtuigen.

Het einde van de Koude Oorlog bood de mensheid een ongeëvenaarde mogelijkheid om nationale en internationale ontwapeningsagenda’s vooruit te helpen. Deze mogelijkheid is echter in snel tempo aan het verdwijnen. In een algemeen klimaat van wantrouwen waarin het multilateralisme steeds verder uitgehold wordt, is er recent nog amper vooruitgang geboekt met betrekking tot de belangrijke ontwapeningsdossiers.

Ons standpunt is dat de ontplooiing van een raketafweersysteem de vooruitgang, geboekt tijdens de korte tijd van nucleaire ontwapening, ongedaan zal maken en van de wereld een veel gevaarlijker plaats zal maken. Een gelijkaardig standpunt lag aan de basis van de resolutie die de Algemene Vergadering van de Verenigde Naties goedkeurde in 1999, en die de partijen bij het ABM verdrag aanspoorde om de “integriteit en validiteit” van het verdrag te bewaren door zich te onthouden van de ontwikkeling van raketafweersystemen en de installatie ervan in het eigen en derde landen.

Wij respecteren ten volle het recht van elke staat, inclusief de Verenigde Staten van Amerika, om de eigen burgers te beschermen. Wij geloven echter dat deze taak het best verwezenlijkt wordt via multilaterale ontwapeningsonderhandelingen gecombineerd met een consequente uitvoering op basis van duidelijk afgesproken verificatiemechanismen. Een toename van het aantal wapens, wapensystemen en militaire veiligheidssystemen zal van de wereld geen veiliger plaats maken. Integendeel, de veiligheidssystemen zullen zelf een veiligheidsrisico worden.

Wij vragen daarom een dringend initiatief om deze materie op de agenda te plaatsen van de Europese Unie en andere internationale fora. Ontwapening, internationale vrede en veiligheid zullen het best gediend worden door de bezorgdheid van de VSA te beantwoorden via politieke en diplomatieke weg en niet via de ontwikkeling en ontplooiing van een raketafweersysteem in Oost-Europa.

Namens de Raad van Bestuur, Pax Christi Vlaanderen

 

Meer informatie?

Deel dit artikel