Rwanda: doorkruis het Congolese vredesproces niet!

Sinds zondag zijn er rechtstreekse confrontaties tussen het Rwandese en het Congolese leger, om en rond de stad Kanyabayonga ten noorden van Goma. Zo'n 15.000 mensen zijn op de vlucht. Met haar inval schendt Rwanda niet alleen het internationaal recht, het dreigt ook het fragiele Congolese vredesproces te doorkruisen, dat een einde moet maken aan het conflict dat al zes jaar aan een stuk direct of indirect verantwoordelijk is voor gemiddeld 1.000 doden per dag. Dit vredesproces voorziet verkiezingen die Congo moeten in staat stellen om op 30 juni 2005 de huidige transitieperiode te beëindigen en voor het eerst sinds 1960 opnieuw een legitieme regering te installeren. De nieuwe escalatie verkleint niet alleen de slaagkansen van de transitie, maar is ook rechtstreeks  verantwoordelijk voor nieuwe slachtpartijen, plunderingen en vluchtelingenstromen in Oost-Congo. Voor 11.11.11 moet Rwanda onmiddellijk stoppen. En de Europese Unie moet handelen.

Op 20 november ondertekenden 11 Afrikaanse staatshoofden in Dar es Salaam een indrukwekkende slotverklaring tijdens de Internationale Conferentie voor Vrede, Veiligheid, Democratie en Ontwikkeling in het Gebied van de Grote Meren. Nauwelijks enkele dagen later kwamen er vanuit verschillende officiële Rwandese instanties verklaringen dat het land op het punt stond om de Democratische Republiek Congo binnen te vallen. Volgens eigen zeggen wilden ze de Rwandese gewapende oppositie die nog steeds op Congolese bodem actief is ter plaatse bestrijden. Ondanks diplomatieke druk uit diverse hoeken zijn er kort nadien onder meer door de VN-Vredesmacht in Congo effectief Rwandese troepen gesignaleerd op Congolese bodem. Pogingen tot bemiddeling in de marge van de Top van de Francofonie in Ouagadougou op 27 en 28 november hebben dus niets uitgehaald.

De Europese ministers van Buitenlandse Zaken hebben maandag hun bezorgdheid geuit over de situatie in Oost-Congo. 11.11.11 vindt dit niet genoeg en vraagt aan de Belgische Minister van Buitenlandse Zaken Karel De Gucht  om binnen de Europese Gemeenschap te pleiten voor:
1) de erkenning van de aanwezigheid van Rwandese troepen op Congolese bodem en de schendingen van de mensenrechten die daarmee gepaard gaan. Deze moeten ondubbelzinnig veroordeeld worden als schending van het internationaal recht. België, de Europese Unie en de internationale gemeenschap moeten de onmiddellijke terugtrekking vragen van deze troepen, en in de mate dat daar geen gevolg wordt aan gegeven diplomatieke en budgettaire sancties nemen die niet de bevolking treffen.
2) Uitoefening van druk op de verschillende ondertekenaars van de Verklaring van Dar es Salaam van 20 november om de daarin uitgedrukte engagementen ernstig te nemen en stappen te zetten om ze te concretiseren. Ook de recent afgesloten veiligheidsakkoorden tussen Rwanda, Congo en Oeganda moeten door de betrokken partijen geoperationaliseerd worden, met inbegrip van de gemeenschappelijke verificatiemechanismen onder auspiciën van de VN.
3) Een aanpak van het veiligheidsprobleem in de regio, omdat dit een sleutelelement is om tot stabiliteit te komen.
a) Dit kan alleen door de effectieve ontwapening en demobilisatie van alle gewapende milities.
b) In functie daarvan moet de MONUC sterker aanwezig zijn in de conflictzones zodat ze met geloofwaardige en effectieve acties haar mandaat kan vervullen.
c) De opbouw van een sterk Congolees leger is een belangrijke prioriteit.
d) België moet zowel bij de VN als bij de Europese Unie aandringen op een strikt naleven van het bestaand VN-wapenembargo voor Noord- en Zuid-Kivu en Ituri, en daar waar dit overtreden wordt sancties nemen.

Meer informatie:  Kris Berwouts, Co√∂rdinator Afrika, 02/5361115, kris.berwouts@11.be. Een interview nav. de manifestatie op woensdag 15/12 vind je hier.

Centraal-Afrika Overleg 11.11.11
Koepel van de Vlaamse Noord-Zuidbeweging 11.11.11, Intal, Broederlijk Delen, Wereldsolidariteit, KBA, Vredeseilanden, Pax Christi

Deel dit artikel